Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

m Capito s houding voor ons nog veel duister blijft Door geen der genoemde schrijvers is Q. a. verklaard, hoe Capito ongeveer ter zelfder tijd zoo geheel tegenstrijdige oordeelvellingen over de Doopsgezinden kon uitspreken. ■ ) Deze houding ,s niet te begrijpen, wanneer men, als USTERI, alleen uiteenzet, hoe capito over den doop heeft gedacht, evenmin wanneer men slechts, zooals Heberi.e doet, dat boek van Capito s) bespreekt, waarin deze zijne verwantschap in godsdienstige denkwijze met de Doopsgezinden het duidelijkst in het licht stelt. Het is noodig ook zijn gedrag |n de vQoraf

gaande jaren na te gaan. Hierover worden wij het best ingelicht door zijn eigen brieven en die van Butzer, en verder ook door de getuigenissen, door de Doopsgezinden voor de overheid afgelegd. Door deze te raadplegen, iets wat de genoemde schrijvers „iet of onvoldoende hebben gedaan, heb ,k verschillende gegevens gevonden, waardoor capito s houding voor ons veel begrijpelijker wordt dan tot nu toe het geval was.

Van het eerste «ogenblik af, dat de Doopsgezinden te Straatsburg kwamen, gedroeg Capito zich tegenover hen anders dan Butzer. Terwijl deze terstond eenemin of meer vijandige houding aannam, behandelde Capito hen welwillend. Dat hij ook veel meer belang in hen stelde dan zijn ambtgenoot, blijkt wel uit hun beider brieven: Capito spreekt telkens over hen, terwijl Butzer slechts zelden, alleen als zij hem veel last veroorzaken, van hen gewag maakt

>) Vergelijk bijv. ,1e brieven van C'M,1T0 aan Zwingu va» 8 April, 7 e„

9. ft V,n' P- 44, 7S seqq., waarin hij de Doopsgezinden als

u.terst gevaarlijke lieden schildert, met zijne uitlating op 3, Mei 1527 in

Cap,tom\ a,'0l°8'" *""> Anahartistis-. »Kt tamen fateor ingenue; .a .

extare signa t.mons Domin. et veram de,liti„»e,n adeoque zelum fuco nescium.

Quul enim emolumenti exilio tormentis infnndic cnnni;^;;c

"«aimis supplicus carni sperare possent? 1 estincor coram Deo. me non posse diCere nnifMlf;0 .. . . .

' ^ere? amentia potius quam divino spintu

vitam negligere hanc presentem. Non est fllrnr n;u:i . ,

, . .. . / esl Iur«r, nihil temere, nihil iracunde,

sed cu.n nul.cn. et tolerant.a stupenda mortem oppetuut confessores nomini christiam*. ii, S. 52; en Röhhich, *. /, Th., tS6o, S. 39 ff.

») Comment. in Ifoseam, in April 1528 verschenen.

Sluiten