Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

noemde, en dat hij in 1862, zij het ook onder protest, zeide daarin te kunnen berusten ? De oorzaak van deze schijnbare weifeling in zijne beginselen lag niet bij hem, maar in het feit, dat men de scheiding en derhalve ook de vereeniging van Staat en Kerk anders opvatte dan de gewone, hierboven aangegevene, beteekenis dier uitdrukkingen mede bracht.

Volgens de revolutionaire theorie, waardoor de scheiding in Nederland was tot stand gekomen, was de Staat niet slechts gescheiden van de vroeger nauw met haar verbonden Hervormde Kerk, maar was hij thans feitelijk godsdienst-loos geworden. Die theorie vergunde aan den Staat zijn gang te gaan zonder naar eenigen godsdienst, in elk geval niet meer naar den christelijken godsdienst'), te vragen, en maakte de kerken tot gewone burgerlijke vereenigingen. Aldus werd scheiding van Kerk en Stunt synoniem met scheiding van (lotLsilienst en Staat. Overeenkomstig deze beschouwing werd het „vereeniging van Staat en Kerk" genoemd, indien als een regel van algemeen Staatsrecht werd vermeld, dat ook de Staat aan de Goddelijke wet ondergeschikt was, en er „in wetgeving en bestuur, ook op de regten en behoeften eener Christelijke Xafie (moest) worde(n) gelet." '-)

Met kracht bestreed Groen deze valsche benamingen; mede door haar werd hij er toe genoodzaakt eene zekere vereeniging, als ideale verhouding van den Staat en de verschillende kerken, te begeeren, maar tevens te ijveren

') Zie terug 1)1. JOl' en -iï>.

'I Nf.d. no. 14<k;.

Sluiten