Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

bijtende scherpte heeft gezegd, dat deze geloovigen eigenlijk aan niets geiooven, behalve aan den stijl.

Doch ook in de zaak zelf is verschil. Er wordt minder gestreefd naar vereeniging met de Godheid dan wel met de onzichtbare wereld. Vandaar een wederopleving van de magie in allerlei gedaante. Wat vroeger als kinderachtig bijgeloof werd verworpen, komt nu als geloof in de tweede macht, als meer dan mannelijke wijsheid zich aandienen; wat als symptoom van ziekelijkheid en afdwaling des geestes w7erd beschouwd en veroordeeld, het nu kenteeken van waarachtige gezondheid en wordt als blijk van diepen ernst geprezen. Voorgevoel en droom hebben tegenwoordig meer beteekenis dan hetgeen in wakenden en bewusten toestand wordt ervaren; al wat er geheimzinnigs is in de krachten der natuur en de geheele zoogenaamde nachtzijde van het zieleleven wordt als de schatkamer der ware wijsheid geëerd.

Veler mystiek is dan ook niets anders dan liefde voor het [mysterieuze, voor het geheimzinnige, en door menige mystificatie wordt daarvan behendig partij getrokken, gelijk de geschiedenis van theosophie en spiritisme overvloedig leert. Men gelooft liet tegenwoordig weder; men doet ten minste, of men het gelooft; dat er meer is in hemel en op aarde, dan waarover de philosophie droomt; met dit hoogere of diepere tracht men zich bezig te houden, men tracht het te leeren kennen, en

3 •

Sluiten