Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

verkoopers op den brandstapel (Etienne Dolet, Louis Berquin, Martin Lhomond). In de 17e eeuw werden nog wel de boeken verbrand, maar voor de boekverkoopers had men nog slechts (!) de schandpaal en de galeien. In de 18e eeuw traden als vijanden van het boek op de censuur en de goedkoope nadruk ; in de 19e eindelijk, behalve nog de censuur de oorlogen en politieke woelingen, de leesbibliotheken en de goedkoope volksromans.

Thans, in onze dagen van ontaarding en nervositeit, waarin wilskracht onbekend is, is het boek het slachtoffer van onze zielstoestanden, van onze zeden.

Nu zou men zoo meenen, dat deze crisis een scherpafgelijnd ziekteverschijnsel aanwijst, maar het tegendeel is waar: zij is voor het boek eene chronische kwaal, die niet van aard verandert. Van de geboorte af lijdt het er aan, het leeft er door en zal er door blijven leven. Het zal er niet van genezen noch van doodgaan, want het is onsterfelijk.

I.

DE OORZAKEN VAN HET KWAAD.

Veel is reeds over dit onderwerp geschreven, en, zooals het altijd gaat : ieder haast zich de fout op een ander te werpen. De uitgever geeft de schuld aan den debitant, deze werpt de verantwoordelijkheid op de leesbibliotheken; de leesbibliotheken beschuldigen de pers, de pers het publiek, en dit weder den uitgever. Het gaat in een kringetje rond, en er is geen uitkomen aan.

Volgens mijne meening heeft iedereen gelijk en tevens ongelijk. Ieder draagt zijn steentje bij tot de verantwoordelijkheid. Ik zal trachten de dingen tot hun ware gedaante terug te brengen en aan ieder zeggen, waar het op staat.

TE VEEL UITGEVERS.

Heden ten dage zijn er, op eene bevolking van vijf millioen inwoners, ongeveer 400 uitgevers, met of zonder debietzaak. Amsterdam, met ruim een half millioen

Sluiten