is toegevoegd aan uw favorieten.

Drie aesthetische studiën

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

van emotie. Grijpen er hevige inwendige botsingen en gemoedsschokken plaats, dan worden niet slechts de gelaatsspieren bewogen, maar breidt zich de zenuwprikkeling ook uit over allerlei andere lichaamsdeelen. Is dit in zeer sterke mate het geval, dan verliest het lachen met zijn aanhangsels zijn aantrekkelijk karakter; en in plaats van tot nabootsing op te wekken, boezemt het dan veeleer weerzin in en schrikt het de toeschouwers af. Want overschrijdt een gemoedsbeweging zekere grenzen, dan maakt zij licht een pijnlijken indruk. Merkwaardig is het daarbij, dat de vreugdeuiting, zoo zij zeer overdreven is, veel overeenkomst gaat vertoonen met de uiting van smart. Bij een overspannen en opgewonden vreugde treden krampachtige bewegingen en eigenaardige stemveranderingen op, die evenzeer bij heftige leeduitbarstingen worden waargenomen, en in beide gevallen kan zich de gemoedsschok ontladen in tranen.

Trouwens het lachen behoeft geenszins een teeken te zijn van vreugde, maar kan evengoed wijzen op een verhoogde zenuwachtigheid. Er zijn menschen, die niet kunnen nalaten telkens te lachen, zelfs bij gelegenheden die veeleer moesten stemmen tot ernst en ingetogenheid, zooals bij een examen, een operatie, een sterfgeval of een begrafenis. Ook een dreigend gevaar, waaraan zij blootstaan, doet velen uitbarsten in een zenuw-