Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

ook geboden achten. En bizonder op het gebied der kunst zijn er vele mannen met gezag onder ons, die, als zij het konden, elke nieuwigheid in den ban zouden willen slaan.

Ik geloof niet, dat dit wijs, of zelfs maar verstandig mag heeten.

Men moet toch nimmer vergeten, dat elke kunst, ook de meest zuiver-kerkelijke kunst, ten slotte leeft van een veranderlijk element: de reflectie van den kunstenaar. Kunst is beelding, maar niet de mechanische beelding gelijk de lens van een fotografietoestel ze op de gevoelige plaat teekent, maar zij is de beelding van den indruk, dien haar object heeft gemaakt in de ziel van den kunstenaar. En al heeft nu ook, bij de behandeling van christelijke onderwerpen, de moderne artist met zijnen middeleeuwschen voorganger het object gemeen, de voorstelling van dat object in zijn persoonlijk bewustzijn is geheel gewijzigd. Hoe zou men dan kunnen verwachten, dat een artist, die niet zijn eigen persoonlijke zieningen, maar die van anderen wil verbeelden, ooit goed kan slagen?

De middeleeuwsche kunstopvatting heeft dit persoonlijk element geenszins miskend en wij kunnen zelfs eene duidelijke evolutie waarnemen als gevolg van de veranderingen, die in verloop van tijd ook in de verhouding der middeleeuwsche kunstenaars tot hun object zijn ingetreden.

Sluiten