is toegevoegd aan uw favorieten.

Litteraire wandelingen

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

beden worden. Wij hadden beter gedaan de hand te leggen op het eens veroverde naturalistisch materiaal, de machtige hand en dat materiaal dienstbaar doen zijn aan onzen wil: daarom zouden we nog geen schoolsche naturalisten behoeven te zijn. Dat had ons tijd en krachten kunnen besparen, terwijl wij nu zelf als arme mijnwerkers zijn gaan ploeteren in den donkeren grond.

In het naturalisme van Zola en nog veel meer in dat zijner volgelingen zijn fouten ; zooals langdradigheid zonder oorzaak, d. w. z. fouten tegen de proportie of innerlijken boekbouw, gemis aan gelijkmatig rhythme, nalatigheid in de keuze van het juiste woord of afdoende detail, slordigheid van stijl enz. Van deze fouten ontdaan, en er bijgevoegd het door het naturalisme te veel miskende spiritueele in den mensch, zal het naturalisme, het classicisme van de eerstvolgende tijden zijn. In dat genre kan alléén het groote werk der eeuw worden geschreven dat als het ware de hoofdrivier zal zijn waarin de nevenstroomen van romantisme, realisme enz. zullen monden.

Maar, wanneer wij niet bij machte zijn zelf dat werk te maken, zoo zal ieder natuurlijk heel wijs doen te maken, wat hij kan, al is zijn richting nog zoo exentriek. Hij zal in elk geval voor den een of anderen fijnproever iets zeer smakelijks kunnen opdisschen. En daarom zij geen enkele richting veroordeeld, zelfs niet die van Stephane Mallarmé. Maar ik zeg het nog eens: het groote werk zal aan geen speciale richting toebehooren.