Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

opgemaakt, dat die gemeente zoo goed als geheel uit gewezen Joden bestond (Baur, Holtzmann, Zahn), of ten minste uit gewezen proselyten (de Wette, Beyschlag). Maar Mangold erkent zelf, dat deze uitdrukking ook op gewezen Heidenen past, omdat in iedere gemeente het O. T. als de oorkonde der Goddelijke openbaring werd erkend en gelezen. Men kan zelfs verder gaan en zeggen, dat het overbodig zou zijn, den gewezen Joden hunne bekendheid met de wet te herinneren. Ook in de brieven aan gemeenten uit de Heidenen wordt doorgaande kennis van het O. T. ondersteld; vgl. ook Gal. 4:21. — Omdat het lidw. vóór vi^ov ontbreekt, meent Oltramare, dat hier niet de mozaïsche wet, maar de algemeene wet der volkeren bedoeld wordt. ') Daarom zou ook van „den mensch" en niet van „den Jood" gesproken worden. Het laatste argument beteekent niet veel. En wat het eerste betreft, kan men stellig niet beweren, dat het al of niet gebruiken van het art. vóór vo'/to; in het N. T. geheel en al willekeurig is; wij hebben dikwijls het tegendeel opgemerkt, ofschoon er toch gevallen zijn, waarin men er te vergeefs een verklaring voor zoekt. Pbilippi zegt, dat vino? zonder art. als een soort van eigennaam wordt gebruikt, en altijd de mozaïsche wet aanwijst. Holsten e. a. meenen juist het omgekeerde: alleen met het art. duidt het de wet van Mozes aan; Grafe (Die paulinische Lehre vorn Gesetz u. s. w. S. 5—8) beroept zich vooral op filologische argumenten; volgens hem is het art. dikwijls weggelaten, wanneer vópos door een praep. wordt voorafgegaan, zonder dat men dit feit anders dan met het oog op den rhythmus kan verklaren. Hoe dit zij, de meening van Oltramare is blijkbaar onjuist. Wanneer zoekt Paulus iets te bewijzen met een beroep op een andere wet dan die van Mozes ? Daarom kan ook de vernuftige gissing van Weiss niet worden toegelaten, dat Paulus op de juridische kennis der Romeinen zinspeelt: ik spreek tot kenners van de wet. De wet, waarvan hier gesproken wordt, is dezelfde als ó vó[/.os van de volgende

1) Zoo ook Sanday—Headlam.

Sluiten