Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Moet het echter zoo zijn?

Om de zelfstandigheid en den arbeid zijner leerlingen te onderzoeken, is men verplicht, ze meermalen en volgens een vaste methode in de school te laten werken. De diagnostische waarde van zulke uren van arbeid in de school is voor een nauwkeurigen waarnemer zeer groot. Nog stel ik mij levendig voor den geest, hoe eens onze leeraar in het Grieksch op de gedachte kwam, ons uit Xenophon's Anabasis voor de vuist te laten vertalen. Nog zie ik de bleeke angst op het gelaat van hen, die zonder vriendenhulp geen zin konden overbrengen, en ook den vroolijken glans op de gezichten der eerlijke werkers.

In zulke oogenblikken heeft alles diagnostische waarde: de lichaamshouding, de gelaatsuitdrukking, de wijze, waarop geschreven en zelfs de manier, waarop het boek wordt opengeslagen. In een reeks van typen verschijnen de leerlingen voor het oog van hem, die ze gadeslaat. Wie vlug hun volle aandacht kunnen wijden aan de opgave, onderscheiden zich van hen, die veel tijd noodig hebben voor het concentreeren hunner gedachten. Wiens aandacht moeilijk afgeleid kan worden, laat zich evengoed aanwijzen als hij, die zich licht laat verstrooien. Menigmaal is enkel een physionomische waarneming reeds voldoende, om te weten, wie er vóór het neerschrijven van het eerste woord nadenkt, en wie zijn gedachten onklaar neerwerpt. Voornamelijk ook komt de leeraar te weten, wien het werken zwaar valt. De tijd, dien zij noodig hebben, hun houding gedurende het werk, de geringe resultaten trots hun inspanning geven te kennen, hoeveel moeite het hun kost, iets te produceeren. Hun kan gerust, zelfs bij slechi werk, een goed cijfer voor vlijt worden gegeven.

Dergelijke opzettelijke werkuren mogen natuurlijk niet afhangen van een grilligen inval van den leeraar; ze dienen stelselmatig te worden ingevoerd. Ten eerste eischt elke nieuwe arbeidsvorm een onderzoek naar de wjjze van werken der leerlingen, en bovendien moet bij denzelfden arbeidsvorm de vooruitgang in de arbeids-

Sluiten