is toegevoegd aan uw favorieten.

Inleiding tot de wijsbegeerte

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

tot de eenvoudigste, en worden voor het volgen eener philosophische uiteenzetting veel vóóroefening en inspanning van den geest vereischt. Maar hieruit volgt nog geenszins dat zulk een uiteenzetting niet zou kunnen geschieden op heldere wijze, met vermijding van alle dubbelzinnigheid en verduistering van gedachte. De problemen zelve zijn waarlijk reeds ingewikkeld genoeg dan dat zij door den aangewenden stijl nog zouden moeten vermoeielijkt worden.

Het uitspreken of neerschrijven van denkbeelden, wier zin den hoorder of lezer verborgen blijft, heeft weinig nut. Het spreekt vanzelf, dat de inhoud niet mag worden opgeofferd aan den vorm; maar indien de gedachten slechts op duistere wijze kunnen worden weergegeven, is dit een teeken dat zij nog niet voldoende gerijpt zijn, en blijkt er uit dat zij den spreker of schrijver nog niet helder voor den geest staan. Wie verward is in de blootlegging zijner denkbeelden, bewijst daarmede gewoonlijk dat zij hemzelven nog niet recht tot klaarheid gekomen zijn.

Behalve van den stijl, is de duisterheid van vele wijsgeerige geschriften een gevolg van het planloos en dubbelzinnig gebruik van vele termen. Een dergelijk misbruik heeft reeds meermalen aanleiding gegeven tot een schromelijke verwarring en misverstand, die wellicht nergens weliger tiert dan juist in de wijsgeerige litteratuur. *) Menig schijnbaar gewichtig, maar inderdaad

*) Hierover handelt o. a. het 3de boek van Locke s beroemde „Essay concerning human understanding'' (1690); trouwens reeds