Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Vandaar het streven van velen naar eene „ Psychologie ohne Seele", zooals Lange het genoemd heeft; d. w. z. naar eene beoefening der zielkunde zonder vooropstelling van een poging tot oplossing van het vraagstuk van het wezen der ziel; evenmin als de natuurkunde zich verplicht acht aan te vangen met een verklaring van het wezen der materie.

Dit alles neemt niet weg dat, hoezeer men ook het ingrijpen der metaphysica wil vermijden, het vraagstuk naar het verband tusschen lichaam en ziel door geen psycholoog geheel kan worden omgaan, aangezien deze kwestie zich willens of onwillens onophoudelijk aan hem opdringt. In geen vraagstuk der zielkunde evenwel is de discussie levendiger, het inzicht uiteenloopender dan juist hierin, omdat nergens zich zooveel metaphysisclie en religieuse denkbeelden en voorstellingen inmengen, die aan de zuiverheid van beoordeeling dreigen afbreuk te doen. De verschillende richtingen nu, die men in de beantwoording van dat vraagstuk van het verband tusschen lichaam en ziel aantreft, laten zich onderscheiden in drie hoofdgroepen, namelijk het dualisme, het spiritualistisch monisme en het materialistisch monisme.

Als typisch vertegenwoordiger van het dualisme kunnen wij Descartes aanvoeren. Hoewel een mechanische wereldbeschouwing huldigend, die alle bewegingsverschijnselen afleidde uit andere reeds bestaande beweging, stond Descartes als psycholoog op een zuiver spiritualistischen bodem, en beschouwde hij

Sluiten