Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

d. w. z. eene gebaseerd op het geldende recht, is ondenkbaar. Even van zelfsprekend als het is, dat het recht in de normale rechtsontwikkeling de eenige souverein is, even zeker is het ook, dat in de originaire rechtsvorming andere factoren werkzaam zijn. Kan het misschien gelukken, uit rechtsphilosophisch, psychologisch, historisch oogpunt een beginsel te ontdekken, dat normale en abnormale rechtsvorming beide beheerscht, op den grondslag van het positieve recht is het ondoenlijk, het recht zelf en o.a. de rechtsbreuk tot eene éénheid te herleiden. De leer der rechtssouvereiniteit steunt beide, de normale en de abnormale rechtsvorming op het rechtsbewustzijn, de rechtsovertuiging der rechtsgenooten. Ten onrechte. Zeker zal op den langen duur normaal ontwikkeld recht niet in strijd kunnen zijn met de rechtsovertuiging der bevolking, maar niettemin blijft het eens geworden recht vaak maar al te lang bestaan, niettegenstaande het den steun dier rechtsovertuiging heeft verloren, ja niet zelden weet het recht door langdurige gelding de strijdige overtuiging om te zetten naar zijn inhoud. Eene abnormaal gevormde rechtsbron zal op den langen duur niet stand houden, tenzij de rechtsovertuiging van de „bulk of the people" de rechtsgeldigheid van haar bestand beaamt; niettemin geldt intusschen, in afwachting dier beaming, het nieuwe recht, en dwingt het ook in den regel, juist door zijne gelding, de rechtsovertuiging der bevolking tot erkenning van de rechtmatigheid van zijn oorsprong. De verheffing van Willem I tot Souverein der Vereenigde Nederlanden, werd, naar het schijnt, gedragen door de rechts-

Sluiten