Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

hetzij als rolsteenen, hetzij als grind of als zand in het lage land werd afgezet.

Rondom de polen en in alle hooge berglanden deiaarde heeft de ijstijd, ook wel het postplioceen of pleistoceen, d. i. het meest nieuwe genoemd, zijne sporen achtergelaten. Niet alleen aan den aard van de kleinere en grootere steenbrokken, hetzij door het ijs zelf, hetzij door zijne beken afgezet, doch ook aan de inwerking van de gletschermassa zoowel op den rotsachtigen als op den lossen bodem, en aan het karakter van het landschap herkent men eertijds vergletscherde streken. De door den gletscher uitgeschuurde dalen en de gleuven, die het smeltwater ingroef, later door waterophooping in meren veranderd, de in het voorland van den gletscher opgehoopte puinwallen met kleinere en grootere rotsblokken, de z.g. mo ra in en *) en, nog verder van den gletscher verwijderd, de uitgestrekte fluvio-glaciale afzettingen, van het fijnste kleislib en zand tot de grootste rolsteenen, al deze verschijnselen drukken over aanzienlijke uitgestrektheden den stempel op het landschap der om de noordpool gelegen landstreken van Europa, Amerika en deels ook van Azië. In deze landen — vooral in Europa, waar het eerst wetenschappelijke waarnemingen van geologischen aard werden ingesteld — hebben deze fluvio-glaciale vormingen, die wel niet onmiddellijk door het gletscherijs, doch wel onder zijnen invloed, n.1. door het stroomende water der gletscherbeken, werden afgezet, van oudsher zóózeer de aandacht van den mensch getrokken, dat de andere vormingen, die de gletschers zelf achterlieten, over het hoofd werden gezien. Onder den invloed der bijbelsche overleveringen en van de vele sagen der verschillende volken wist men die machtige afzettingen in stroomend water slechts voor de overblijfselen van de, laatste groote overstrooming, of den z.g. zondvloed (= de algemeene vloed of het diluvium) te verklaren en laatstgenoemde naam is, niettegenstaande men later tot een ander inzicht kwam, tot op heden behouden gebleven.

1) Dit is een uit het kanton Wallis afkomstig woord, dat gletsclierpuin beteekent.

Sluiten