Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

c. DE LANDOPPERVLAKTE.

S 2S. Ter voorbereiding. De zonnestralen doen haren invloed op de verwarming der Aarde slechts tot eene geringe diepte (20 a 25 M.) gevoelen. Daar is de temperatuur constant. Beneden die dunne laag neemt de temperatuur, zooals in boorgaten, mijnen en bij uit de diepte komend water van warme bronnen blijkt, toe. Gemiddeld neemt de temp. der Aarde 1 bii 4- elke 40 M. toe; op grootere diepten nog sneller. In groote diepten moet, blijkens de in gesmolten toestand verkeerende vulkanische stoffen, de temperatuur zeer hoog zijn, minstens 2000 .

Het buitenste gedeelte der Aarde is waarschijnlijk door afkoeling vast geworden. De bestanddeelen waaruit de gesteenten bestaan die zich later op die hardgeworden korst hebben gevormd,'moeten zijn ontstaan door veranderingen van de bestanddeelen van die oorspronkelijke korst en ten deele ook uit stoffen, die door vulkanische werkingen uit de diepte zijn te voorschijn

gekomen. , .

De stoffen, waaruit de aardkorst bestaat, noemt men gesteenten. Zand, klei, veen, zijn in dezen zin evengoed gesteenten als graniet, bazalt, kalksteen, zandsteen. Men onderscheidt eruptieve gesteenten, die in gesmolten toestand opwaarts zijn geperst en aan de. oppervlakte of op weg daarheen zijn gestold, als graniet en verschillende lavas. Verder is een groot deel van de aardkorst gevormd door gesteenten, die uit 111 water bezonken of uit eene waterige oplossing uitgek. istaliseerde stoffen zijn ontstaan, als zandsteen, leisteen: men noemt deze sedim entges teen ten. In vele sedimentgesteenten vindt men fossielen of zoogenaamde versteeningen van planten en dieren ingesloten, die in de vroegere tijdperken hebben geleed. Deze fossielen zijn het belangrijkste hulpmiddel bij de bepaling van den betrekkelijken ouderdom der gesteenten. Waren de gesteentelagen, die achtereenvolgens zijn bezonken, rustig blijven liggen, dan zou de bepaling van den betrekkelijken ouderdom der lagen gemakkelijk zijn: de oudste lagen moesten onder de jongere lagen daar op liggen. Maar, zooals we straks zullen

Sluiten