is toegevoegd aan uw favorieten.

Geschiedenis der wording en ontwikkeling van het Christelijk lager onderwijs in Nederland

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

gere volk, 2" triviaalscholen, waarin liet trivium of de zoogenaamde driesprong onderwezen werd, en die zooveel als middelbare scholen waren 3" de quadriviaalscholen, waarin, behalve het trivium ook het quadrivium of de viersprong (dus de zeven vrije kunsten) onderwezen werd, terwijl tevens onderricht in de Bijbelsche (.eschiedems werd gegeven. Voorts had men Catechumenenscholen, waarin men voor het afleggen der geloofsbelijdenis voorbereid werd, zangscholen, binnenschoten (in abdijen en kloosters), de Kathedraal- of Coenobiaalscholen, waarin men voor de hoogere wetenschappen, voor staatsbetrekkingen of voor den geestelijken stand werd opgeleid, en e buiten- of parochiescholen, die de eigenlijke volksscholen waren. Aan het hoofd van al deze scholen had de Keizer Alcuinns als «Rector

aller scholen" gesteld. . ,.

Na Kareis dood, vooral ook door de invallen en strooptochten der Denen en Noormannen, raakte het schoolwezen langzamerhand geheel in verval. Utrecht kwam iu de macht der indringers, zoodat de bisschoppen in Deventer verblijf moesten honden en de talmde Utrechtsche school gesloten werd. Bisschop Adelbold (1008—1027) wist deze school weer iets van haar vroeger aanzien te verschaffen. In de 12" eeuw bezat Utrecht vijf kapittelscholen, als die van ht. Maarten, 8t. Salvador, St. Pieter, St. Johannes en St. Marie.

Dirk I, graaf van Holland, stichtte de beroemd geworden hgnionder abdij bij Rijnsburg. Door de West-Friezen verbrand werd zi] door Dirk II in steen herbouwd. Onder abt Walter (1129) bereikte deze abdijschool haar hoogsten trap van bloei. De adellijke dames die er leerden, ontvingen des morgens een geestelijke en des middags een wereldlijke opvoeding, in welk laatste geval zij in het paardrijden enz. weiden geoefend. Aan de Egmonder abdij was eene aanzienlijke bibliotheek verbonden, waarvan nog eene boekenlijst

liewaard wordt. , u .

De kloosterschool te Aduard iu Groningen was beroemd. Het klooster van Aduard, een afzetsel van dat van Klaarkamp, werd gesticht in 1198, waarschijnlijk door den abt ïbrand met twaalf monniken der Cistercienserorde. Vele geleerde mannen heeft het voortgebracht, o. a. Richard de Busto en Emanuel, bisschop van Cremona. Het bleef niet zonder aanzienlijken invloed op de beschaving, vooral van Friesland en Groningen. Ten gevolge van eene besmettelijke ziekte, die onder het bestuur van abt Hendrik woedde,