Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

verhouding wel het allermeeste bij... als barmhartige Samaritane was ieder, die in ziekte of ongeval verkeerde, haar naaste ...

Maar werd de verhouding tot de buitenwereld steeds beter, inwendig was er weer eene scheiding op handen, maar thans van minnelijken aard en voortspruitend uit verandering van omstandigheden in den loop der jaren. Volgens het contract, werd de inbrengst en ook een deel der overwinst aan allen toegewezen, die, door de zucht naar verandering van woon- en werkkring gedreven, her- en derwaarts heentrokken .. De meer gegoeden en ouderen van jaren, die op Zwijndrecht grondbezit verkregen hadden, nering dreven en zich goed gevestigd vonden, bleven als de kern der vrije denkers op het dorp wonen.

Ofschoon Maria van die kern het middelpunt mocht heeten, zoo voegde zij zich tot hen, die van een uittocht spraken." (')

Hier wordt ons dus, hoewel niet met de duidelijkheid, die we anders van Maria gewoon waren, de ontbinding der broederschap verhaald. Maria zelf was voor die ontbinding en hoewel de meest invloedrijke leden der gewezen broedergemeente op Zwijndrecht bleven wonen, omgang met elkander hielden en zelfs gemeenschappelijk zaken dreven, de gemeente was ontbonden.

„Bij de scheiding, die thans voor goed plaats greep, vielen Muller s ingebrachte baten en wat ze zelf er aan had toegebracht, ruimschoots haar ten deel." (*)

Zooals we later aantoonen, deelde Maria eenvoudig, voor haar aandeel als medecontractante, in de bezittingen der ontbonden gemeenschap; wat ze zelf had aangebracht, dat was niet veel.

Als we Maria's gedenkschriften lezen, dan zouden we zeggen: ze speelt een eervolle rol in de ontbinding der broederschap, zij staat aan het hoofd der welgezinde partij en met smart ziet ze het verval der gemeente aan.

Deze voorstelling moeten we nu echter gaan bestrijden; juist Maria gaf door haar ergerlijk leven en door de ontaarding van hare communistische ideëen, den krachtigsten stoot tot den val.

Geen wonder, dat zij zoo weinig vertellen wilde en een der gewichtigste momenten in de geschiedenis van de broedergemeente bijna stilzwijgend voorbijging.

Als we bedenken, dat die veelbewogen jaren van 1834 tot 1843

(") Anagr. t.si.p. lilz. 104-105.

{*) Anagr. t.a.p. bh. lOfi,

Sluiten