Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

en ronddeeling, dan anders aan hun begeerlijk hart mogelijk zou zijn geweest". (')

Al vermindert deze gespannen toekomstverwachting de waarde der liefdedaad aanmerkelijk — ze zal medegewerkt hebben, vooral bij vele zwakken en weifelenden. Opmerkelijk is nu, dat ook hier communistische verschijnselen gepaard gingen met een stellige verwachting van een naderend einde dezer bedeeling.

We zagen welk een groote plaats deze toekomstverwachtingen in den kring der broederschap innamen.

En de broederschap te Zwijndrecht staat niet alleen. We noemden reeds de communauteit van Harmonisten en Rappisten, die een stellige verwachting hadden van Christus' spoedige wederkomst en — in analogie met 1 Cor 7 — zelfs het coelibaat aannamen.

De z.g. Separatisten van Zoar (Ohio) hadden, naar ik vermoed, op gelijke overwegingen het coelibaat aanvaard en de Inspirationisten van A m a n a, met hun ascetisme en hooge waardeering van de Inspiratie des Heiligen Geestes, zullen zich zeker ook we! in het laatste der dagen hebben gevoeld. (2)

En wil men terug naar de eeuw der Hervorming, welnu, ook de Wederdoopers vereenigden hun gemeenschap van goederen en vrouwen met de verwachting van een naderend oordeel.

En dit alles is natuurlijk.

Een zoo geweldig in de gewone maatschappelijke orde ingrijpend, reformatorisch streven, als het Communisme, gaat reeds uit van de veronderstelling: zöö kan het niet langer — de tegenwoordige maatschappij moet ten einde loopen.

Het zou dus wezenlijk onbegrijpelijk zijn, als dit niet leidde tot een sterk opleven der eschatologische verwachtingen in die kringen, waar men er vatbaar voor was.

Maar wederom zien we hier de innerlijke tegenstrijdigheid van het Christelijk communisme.

Het wil zijn voor deze aarde, maar in zijne toekomstverwachtingen zegt het toch tegelijkertijd, dat het de verwezenlijking zijner idealen eerst verwacht in een andere bedeeling, waar de zonde is te niet gedaan, alle zelfzucht is overwonnen, waar een ongestoorde

samenleving van heiligen eerst mogelijk zal worden.

* *

(') Het werk van den H. Geest, deel III blz. 192. Zie ook Gieaeler Lehrbuch der Kirchengesch. 1844 I blz. 91. ltTrL,

(* )Zie over deze communauteiten Mr. Quack ,,De socialisten deel > lblz. 1. benv.

Sluiten