Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

gegeven, welke de verschijnselen in natuur en menschenleven in hun gemoed hadden achtergelaten.x) Verder meent Tyler in het boek Prediker het Stoïsch determinisme terug te vinden. „Ik zag onder de zon," zegt Prediker „dat de uitslag van den wedloop niet afhangt van de snelheid, noch die van den krijg van de dapperheid; evenmin valt aan de Wijzen het brood, en aan de verstandigen de rijkdom

ten deel ; alles hangt af van tijd en toeval.

Immers ook de mensch kent zijnen tijd niet. Gelijk de visschen gevangen worden in het booze net en de vogels in den strik, zoo worden ook de menschen gevangen te kwader tijd, wanneer het lot hen plotseling treft." 2)

Over de beteekenis van deze pericoop kan geen twijfel bestaan. Deze woorden geven de gedachte weer, die bij Prediker telkens terugkeert: Wij weten niet, wat God doen zal, en toch is daarvan het welslagen van ons leven geheel afhankelijk. Wat baat het ons, of wij al plannen maken; één enkele omstandigheid, die niet in onze macht was, omdat wij ze niet konden voorzien, werpt alles omver. De visch, die vroolijk daarheen zwemt, geraakt plotseling verstrikt in het net van den visscher; zoo gaat het ook met ons menschen ; het onberekenbaar noodlot spot met ons denken en streven.

Nu mogen we echter dit vulgair noodlotsgeloof

i) Cf. Plumptre. Ecelesiastes.

») 9:11, 12.

Sluiten