Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

In de in die dagen bijna vergeten binnenlanden aan den Paraguay en de Parana had de in 1761 door Spanje geconfiskeerde stichting der Jezuïetenorde, Paraguay, waar slechts weinige blanken en kleurlingen tusschen de talrijke Guarani-bevolking inwoonden, zich in 1814 als onafhankelijke staat gevestigd onder de dictatuur van Francia, die de bevolking onder republikeinsche namen op dezelfde wijs regeerde als eenmaal de paters hadden gedaan. Alleen met veel minder zorg voor haar uiterlijke vroomheid, haar zedelijkheid en haar welvaart. De sedert twee eeuwen aan een streng, hen tot arbeid dwingend bestuur gewone inlanders hadden den met bijgeloovigen eerbied bejegenden Francia verdragen tot aan zijn dood in 1840. Toen waren republikeinsche instellingen ingevoerd, maar had alle orde opgehouden. Vandaar dat de Guaranis niet beter wisten te doen dan Francia'1 s neef, Lopez, onder den naam van president op nieuw de dictatuur op te dragen. Meer krijgsman, doch tevens meer verlicht dan zijn voorganger, voerde deze een militaire regeering in, maar maakte tegelijk een eiude aan den toestand van afzondering, waarin Paraguay tot nog toe had verkeerd. Zijn naar Amerikaanschen maatstaf uitstekeud leger droeg veel bij tot Rosas' val en verschafte den kleinen maar vruchtbaren staat een zeker gewicht naast de gunstiger gelegen republieken aan den mond der rivieren, wier middenloop hij beheerschte, en waarop de vrije vaart zijn levensvoorwaarde was.

De drie Spaansch-Amerikaansche republieken van het zuidoosten, hoewel naar Europeeschen maatstaf uitgestrekte landen, maken op de kaart weinig vertoon naast de kolossale massa van het groote land, dat ongeveer de helft van het werelddeel beslaat en in oppervlakte liet tegenwoordige gebied van Canada met alle daartoe gerekende Poolstreken nabij komt. Het toeval, dat in het laatst der vijftiende eeuw Cabral Brazilië deed outdekken, gaf Portugal een geweldig aandeel in de nieuwe wereld, te groot, naar 't langen tijd scheen, voor het kleine land, dat in dienzelfden tijd Indië zocht te vermeesteren. Doch het onverwachte gebeurde. Brazilië werd een overzeesch Portugal, zooals Noord-Amerika eeu overzeesch Engeland werd. Zelfs het feit, dat geen Portugeezen maar Spanjaarden de Amazone ontdekten en voor het eerst tot aan haar mond bevoeren, bracht daar geen verandering in; op de noordkust na, waar, nevens het Spaansche Venezuela, Guyana de bezitting van andere Europeesche natiën werd, bleef het oostelijk deel van Zuid-Amerika Portugeesch. Zoozeer zelfs, dat het voor Portugal

Brazilië. Eigenaardige ontwikkeling.

Sluiten