is toegevoegd aan je favorieten.

De geschiedenis der wereld, aan het volk verhaald

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

552

Stand der partijen bij het uitbreken van den oorlog.

vijanden van Athene, de Boeötiërs, nauw met de Peloponnesiërs verbonden. De Boeötiërs werden vanwege hunne onbeschaafdheid door de Atheners veracht en bespot; thans zouden zij gelegenheid hebben zich te wreken door het bewijs te leveren, dat het hun, hoe ruw en onbeschaafd dan ook, toch niet aan kracht en heldenmoed ontbrak. Met de Boeötiërs hielden ook de Opuntische Locriërs en de Phocensers de zijde der Peloponnesiërs en verleenden hun door hunne ruiterij eene niet Ie versmaden ondersteuning.

De sterkte van Sparta en zijne bondgenooten lag in het voortreffelijk uitgeruste leger. De dicht bevolkte Peloponnesus kon 60,000 zwaargewapenden in het veld brengen. Wel was de vloot der Peloponnesiërs niet zoo talrijk als de Atheensche, doch Corinthe mei zijne volkplantingen en meer dan éene Peloponnesische kuststad waren toch ook in staat eene zeer aanzienlijke bemanning voor de vloot te leveren en een groot aantal weluitgeruste triëeren in zee te doen steken.

Het dreigends! gevaar voor Athene in den naderenden oorlog school echter in de betrekking, waarin de Atheensche bondgenooten tot de hoofdstad van het verbond stonden; de meesten wachtten slechts op eene gunstige gelegenheid om liet knellende juk, hun opgelegd, af te schudden. Alleen Chios en Lesbos hadden hunne onafhankelijkheid bewaard, maar het was de vraag of ook niet deze beide eilanden, de aanzienlijkste van alle. vreesden, dat hun hetzelfde lot als de overige bondgenooten te wachten stond, of niet ook zij geneigd waren zich !>ij de Spartanen aan te sluiten, ten einde hunne onafhankelijkheid te redden.

Sparta, de aristocratische slaat bij uitnemendheid, de staat, die de overwonnen Messeniërs tol heloten vernederd, die overal de hand geleend had tot onderdrukking van de volksvrijheid, werd — hoe vreemd het ook mo-e schijnen — hij den aanvang van den Peloponnesischen oorlog als de voorvechter der vrijheid tegen de tyrannie van Athene beschouwd. Sparta werd door de sympathie van bijna geheel Griekenland gesteund, tot Sparta wendden zich, in zonderlinge tegenspraak met hunne staatkundige beginselen, al die staten, wier vrijheid door Athene bedreigd werd. terwijl natuurlijk ook alle voorstanders der oude heerschappij van den adel zich aan de zijde van Sparta schaarden.

Hoe gevaarlijk de toestand van Athene ook was, Pericles meende nochtans, dat hij den naderenden storm rustig het hoofd kon bieden. Hij had den vrede gebruikt om den oorlog voor te bereiden. Athene was uitnemend ten strijde toegerust; driehonderd voortreffelijke triëeren konden ieder oogenhlik den slrijd beginnen, transportschepen waren in toereikend aantal voorhanden, 29,000 man voetvolk en 1200 ruiters, een leger dat aan de gevaren en vermoeienissen van den oorlog gewoon was, wachtten slechts op de wenken van hun veldheer; een slaatssehat, zoo groof als geen Grieksche staat ooit bezeten had, lag gereed om de krijgsoperatiën te steunen, 6000 talenten (f 15,000,000), zonder de op den burg voorhanden wijgeschenken, ter waarde van 600 talenten, mee te rekenen. Ook krijgsvoorraad van allerlei soort was in de magazijnen in overvloed opgestapeld. De vloot beheerschte de zee, meer dan 300 verbonden steden gehoorzaamden den Atheners en waren verplicht, wanneer de nood het eischte, ook matrozen en soldaten tot ondersteuning van de hoofdstad te zenden. Behalve Chios en Lesbos had Athene thans ook Corcvra en Zacynthus als zelfstandige bondgenooten gewonnen. Ook het verbond met'Thessalië, dat door zijne ruiterij eene krachtige ondersteuning verleenen kon, was vernieuwd geworden.

Hoewel Athene en Sparta lot de tanden gewapend tegenover elkander stonden, verliep er toch een lange lijd, eer men tot den aanval overging. Pericles wilde den oorlog niet beginnen, hij meende de schuld van de werkelijke vredebreuk op den vijand te moeten werpen. Sparta daarentegen draalde, want de partij van hen, die den vrede voorstonden, was er nog altijd sterk. Daar werd de oorlog eensklaps begonnen van een kant, van waar geen der beide partijen dit verwacht had, van de zijde van Thebe.