is toegevoegd aan je favorieten.

De geschiedenis der wereld, aan het volk verhaald

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

gedeelte hunner bezittingen prijs te geven, om de plebs in eene goede stemming jegens hen te houden. Reeds in de tweede eeuw v. Chr. kostte een gladiatorenspel 30 talenten (± /' 80,000), en in den laatsten tijd der republiek wedijverden de aanzienlijksten van den staal, wie hierbij den meesten praal ten toon zou spreiden. Zoo liet. om een enkel voorbeeld aan te halen, Sulla's stiefzoon op eigen kosten een schouwburg bouwen, die plaats bevatte voor 80,000 personen, en, na ééne maand gebruikt te zijn, weder geheel werd afgebroken. Een enkel volksfeest kwam dikwijls op eene opoffering van eenige tonnen gouds te staan.

Evenals weelde en overdaad bij gezegde spelen waren toegenomen, zoo ook was hun duur aanmerkelijk verlengd. Op het tijdstip, door ons bier bedoeld, werden jaarlijks geregeld zeven feesten gegeven, waaraan niet minder dan 66 dagen met grooter of kleiner tusschenruimte gewijd waren, zoodat het Romeinsche volk, al zwijgen wij van vermakelijkheden in huis of onder vrienden, bijna een vijfde deel van het jaar aan openbare feesten besteedde.

Ook de plaats waar, — en de wijze waarop deze spelen werden gevierd, ondergingen belangrijke wijzigingen. Het kluchtspel en het drama stonden niet meer in zulk hoog aanzien als weleer: de wufte menigte had behoefte aan verandering en verlangde tooneelen van meer luidruchtigen aard. Derhalve liet het volk treur- en blijspel gaarne over aan den adel. die hierin den Griekschen smaak volgde, als hel slechts in ruil daarvoor wedrennen, een bloedigen strijd van gladiatoren of dierengevechten te zien kreeg. Vroeger waren de spelen in de renbaan liet meest bij het volk in achting geweest, doch op het einde der republiek wendde de menigte met bijzondere voorliefde zich tot de spelen der gladiatoren, waarbij de meeste lichamelijke kracht werd ten toon gespreid. Het genot, om menschen te zien worstelen en sterven, overtrof toen ieder ander vermaak; ofschoon ook toen nog de gevaarlijke spelen inden circus veel aantrekkelijkheid bezaten. Rij de groote feesten bleef geen Romein Ie huis, alle burgers stroomden naar den circus en het amphitheater; ook uit de Italiaansche steden kwamen de inwoners naar Rome, ja zelfs kwamen uit alle streken van het uitgebreide Romeinsche gebied toeschouwers naar de hoofdstad.

Rij de spelen voor Caesar bij gelegenheid van zijn zegepraal gegeven, was de toeloop van vreemdelingen zóó groot, dat de meesten moesten overnachten in kramen of tenten, die men op straat opsloeg; een groot aantal menschen, onder welke zelfs twee senatoren, werden doodgedrukt. *)

Werpen wij een blik op den circus en zijne spelen. Nadat deze door Julius Caesar vergroot en verfraaid was, behoorde bij tot de prachtigste gehouwen van Rome. Hij besloeg eene oppervlakte van ongeveer l'/a bunder gronds. Arcaden, in drie verdiepingen boven elkander, sloten de renbaan in, terwijl de zitplaatsen voor de toeschouwers amphitheatersgewijs opliepen: men zegt. dat wel 130,000 toeschouwers daar plaats konden vinden. Gelijkvloers waren de zitplaatsen der senatoren, dan volgden die der ridders, terwijl de overige door het volk, in bonte mengeling van mannen en vrouwen, werden ingenomen. Al werden ook, behalve den wedren met wagens, in den circus nog vele andere spelen uitgevoerd, als wedrennen van ruiters, vuistgevechten, wedloopen. spiegelgevechten enz., zoo bleef echter het eerstgenoemde het meest geliefkoosde schouwspel.

Aan het begin alsmede aan het einde van de baan, stonden drie kegelvormige zuilen; midden door deze heide eindpunten liep een lage muur over de geheele lengte der baan. De vier wagens, die gewoonlijk aan den wedstrijd deelnamen, kwamen gelijktijdig te voorschijn uil vier poorten, die het dichtst

*) Schets van de zeden der Romeinen, door Ludwig Friedlander. Wij vestigen de aandacht onzer lezers op dit voortreffelijke werk, het beste dat er over de zeden der Romeinen bestaat en telkens door ons is geraadpleegd.