Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

buiten-liggende oorzaken, zooals de wind hier of daar een zaadje neerwerpt, dat in de eeuwen een boom wordt.

Met de groote opmerkingsgave, het scherpe denken, den onverzadigbaren leeslust, die hem eigen waren, bestudeerde hij het leven en elke uiting des levens, wantrouwend geworden na het eerst-ontdekte bedrog. Indien, wat de menschen hem gezegd hadden, dat natuurlijk was, bleek onnatuurlijk te zijn; indien dus die menschen of bedrogenen of bedriegers waren, in welk opzicht kon hij dan nog geloof hechten aan hunne beweringen? Hij zag het leven, zooals hij het zich tot dusver gedacht had, plotseling voor zich neervallen tot puin: hij moest zich-zelf een eigen leven bouwen, van den bodem af. De bodem, dat was God. Wat en wie was God, hoè was Hij? Bestond Hij inderdaad? Terwijl hij zonder rust de collegiën zijner professoren volgde, zich voornemende om te onderzoeken of waar was wat zij beweerden, las hij verschillende wijsgeeren en heiligen. Zij bevredigden hem niet: breedsprakig altijd, spitsvondig soms, sprak de een den ander tegen en vonden zij vooral kracht in de bestrijding der bewering van anderen, zonder zich moeite te geven de hunne door bewijzen te staven. Het scheen hun minder te doen om eerlijk de waarheid te zoeken, dan om geloovigen te vinden voor hunne inzichten en spitsvondigheden. En vermits hij jong was en dacht, dat God, zoo ergens, in de boeken der grootste denkers

Sluiten