Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Etn nadere formuleering dezer verplichtingen kon op velerlei wijze tot stand komen; van Espen geeft hieromtrent deze volgorde: in de eerste plaats kwamen in aanmerking de door den stichter der kerk bij de stichting gemaakte bepalingen; daarna het gebruik („consuetudo et possessio"); vervolgens ordinantiën van de Overheid en „localium Synodorum Decreta" ; in de laatste plaats het „jus commune" l). Uit deze bronnen kwam o. a. het recht omtrent de aanstelling en de rekenplichtigheid der kerkmeesters op, zoodat hierdoor aanstonds de rechtsverscheidenheid, die omtrent de kerkegoederen heerschte,

begrijpelijk wordt 2).

Wie een kerk stichtte, bouwde maar niet een kerk; neen hij stichtte er een in den juridischen zin des woords — van private oratoriën is hier natuurlijk geen sprake —; daartoe was vereischt het verlof van den Bisschop 3), dat trouwens ook voor de inrichting eener particuliere kapel noodig was *). Dit verlof werd niet verleend, tenzij men afstond het benoodigde terrein en zoovele goederen, als de kerkdienst vereischte;

1) V. Espen stelt vóór het gemeene recht nog de regelen van het Concilie van Trente; dit is echter voor mijn schets van onwaarde. ,

2) Naar de gewoonte van zijn tijd onderscheidt van Espen (I. V. VI. § I) ui „Administratie Fabricarum et Mensarum S. Spiritus sive pauperum" verpl.chtmgen, die de „lex naturalis» oplegt, die zoodoende „nee per locorum spat.a :nee per temporum decursum mutari, aut variari possunt», als b.v. „quod bona ad Fabncam aut pauperum Mensam spectantia fideliter et in utilitatem Eccles.ae ac pauperum ndministrentur et dispensentur; nullae superfluae ac inutiles expen^ae in eorum elocatione vel redditione computuum fiant; lites aliave negot.a majons moment., per quae notabile damnum bonis illis inferri posset, non nisi praevio maturo examine suscipiantur; proventus pauperum ita distribuantur, ut non tantum coipo ralibus, sed quantum possibile est, etiam spiritualibus necess.tat.bus pauperum succurratur; utque sine ullo humano affectu, et personarum acceptione mag.s merentibus dispensetur»; en verplichtingen, die hij „merae d.sc.pl.nae noemt en die „per loca terrarum, et temporum vicissitudines variari possunt , als „a qu> , eligendi aeditui aut Mamburni; a quo recipiendum eorum juramentum; qui redditioni computus intervenire debeant, et alia similia". Deze laatste zijn e , voor welke hij de in den tekst genoemde bronnen aangeeft, resp. in de §§7.2, 3-5 en o.

3) v. E., I. V. III. § 2. en II. II. I. I- § 3- .

4) v. E., II. II. I. I. § 4! mits er nl. de mis en andere sacramenten in bed.end werden; wilde men een oratorium in zijn huis inrichten alleen met het doel er te bidden, men kon het doen zonder den Bisschop ei in te kenne

Sluiten