Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Jacobsparochie, die q.q. zich gereformeerd had, en waren dan die vier gereformeerde parochiën samengesmolten tot één kerk, dan ware er wel continuïteit geweest in rechtsbetrekkingen, al dient ook in dit geval verklaard te worden, dat er een nieuw lichaam ware gevormd, zoodat er m. i. dan veeleer van een opvolging in rechtsbetrekkingen gesproken diende te worden dan van een „reformatie" in den eigenlijken zin des woords.

Intusschen springt het in het oog, dat de Reformatie als zoodanig geen kerkvernietiging en kerkcreatie met zich bracht; het was enkel de feitelijke toestand in de stad Utrecht en het eigenaardige verloop der dingen, die het genoemde resultaat te weeg brachten.

Een plaats, die binnen hare grenzen niet verschillende parochies omvatte, bood derhalve niet de feitelijke aanleiding tot een toedracht der zaken als in Utrecht plaats had. Op het platte land zal derhalve niet enkel de belijdenis, maar ook de kerk, de organisatie der belijders, zijn gereformeerd; m. a. w. de reformatie van St. Jacob zal daar de regel zijn geweest; het was de oude parochie, thans gereformeerd, die bleef bestaan, vermogens- en kerkrechtelijk *).

Vermogensrechtelijk valt aan dit voortbestaan niet te twijfelen; ] doch ook kerkrechtelijk is geen grond te ontdekken voor een I andere meening.

Het eenige, dat de Staten ten platten lande gedaan hebben,1 is de interdictie der Roomsche religie. Doch dat hierin geen kerkopheffing ligt, blijkt uit al het voorafgaande duidelijk genoeg.

Wanneer ik nu zeg, dat de regel is, dat de Reformatie slechts meebracht „reformatie" der kerken , dan wil dit natuurlijk niet zeggen, dat in elke kerk alle lidmaten of het meerendeel van hen hun belijdenis reformeerden door hun conscientie gedreven; de parochie, niet de parochianen, werd gereformeerd; de parochianen konden hun belijdenis ook wel reformeeren, natuurlijk; maar voor het juridische lot der parochie is niet de

i) Hiermee is niet gezegd, dat de begrenzing der parochiën geheel dezelfde gebleven is; doch dit is van accessoir belang; de parochie blijft uit den aard der zaak wie zij was, al wordt haar territoir gewijzigd.

Sluiten