Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

geschoven, wordt die voorste rol van onderen tegen de plankenmassa gedrukt; dan schuift de houtstapel langzaam als ware het een doodkist — plechtig, onhoorbaar, op den wachtenden wagen.

Deze houtzaagmolen werd ter beschrijving uitgekozen omdat de inrichting, hoe eenvoudig ook, juist door dien eenvoud te beter doet uitkomen de bijnageheele afwezigheid van handenarbeid. Zelfs de weinige handenarbeid welke nog te verrichten valt, is van zóó weinig ingewikkelden aard, dat geenerlei opleiding noodig is. Met uitzondering van een paar mannen, kan de eerste de beste aan 't werk worden gezet. Zoo weinig is dan ook zulk een fabrikant aan zijn personeel gehecht, dat als hoog water tijdelijk den aanvoer \an hout doet staken — al duurt zulks maar drie, vier dagen — al het volk onmiddellijk ontslagen wordt. Want zoodra de fabriek weder aan den gang kan gezet worden, zijn handen genoeg beschikbaar. Niet dat de ontslagen arbeiders leegloopen; want dit is een voorlicht van Amerika: er valt zoó veel te doen, daar in't Westen, dat er nimmer gebrek is aan werk. Wijckoff zelf, die zulk een moeite had om in het Oosten aan den kost Ie komen, zag op tegen den trek door liet Westen, langs de boerderijen. Reeds heel Illinois door vroeg minstens eens per dag hem een boer: of hij niet bij hem wilde dienen als knecht.

Hoog zingt Carroll D. Wright dan ook in dit land — dat werkkrachten te weinig heeft — den lof der machines. Onze fabrieken verstompen niet den mensch — juicht bij — integendeel zij geven menschen, die overigens weinig waard zouden zijn, gelegenheid zich productief te maken. Ln voor di' beter ontwikkelden hebben zij nieuwe bronnen

Sluiten