Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

mum cn ten opzichte van andere een maximum is. Ook hier is het evenwicht labiel.

Een lichaam kan eindelijk in onverschillig of indifferent evenwicht zijn; men bedoelt daarmee dat het na een verplaatsing nog in evenwicht is. Dit geval doet zich voor bij een kogel op een horizontaal vlak, en in het algemeen als bij een verplaatsing de potentieele energie noch toe- noch afneemt.

Heeft men, wat liet arbeidsvermogen van plaats betreft, met geen der besproken gevallen te doen, dan is er geen evenwicht. De potentieele energie kan dan bij een verplaatsing in een bepaalde richting afnemen, terwijl zij bij een tegengestelde verplaatsing zou toenemen, en het lichaam zal zich in de bedoelde richting in beweging stellen.

§ 156. Andere vorm der evenwichtsroorwaarde. Het in de vorige § gebezigde voorbeeld van een kogel die in het laagste punt van een bolvormigen schotel of op het hoogste punt van een bol geplaatst is, geeft nog tot een opmerking aanleiding. Daar nl. het oppervlak waarop de kogel rust, in het raakpunt horizontaal loopt, zal bij een oneindig kleine verplaatsing de kogel op dezelfde hoogte blijven, en dus het arbeidsvermogen van plaats niet veranderen. Hetzelfde geldt ook in andere gevallen. Immers, wanneerb.v. een stelsel door een stand van stabiel evenwicht P heengaat, moet de potentieele energie bij de nadering tot P afnemen en vervolgens weer aangroeien, wat alleen mogelijk is, als zij bij een oneindig kloine verplaatsing dooiden stand P heen dezelfde waarde behoudt. Derhalve:

Als een lichaam in evenwicht is, verandert het arbeidsvermogen van plaats niet bij een oneindig kleine verplaatsing.

Hoe deze regel moet worden opgevat, kan nader blijken uit het in § 41 gezegde. Wij zagen toen dat, als men niet een maximum of minimum te doen heeft, voor de aangroeiing van de functie, die t gevolg is van een aangroeiing <5 van de onafhankelijk veranderlijke, de waarde 0 wordt gevonden, zoo men <!<• tweede en hoogere machten van 6 weglaat. Evenzoo moet men, als men bovenstaanden regel op een kleine verschuiving 6 of'op een

Sluiten