Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

De zwaartekracht waaraan een voorwerp onderworpen is, werkt niet op een enkel punt; zij kan, zooals ons nog nader zal blijken, worden beschouwd als te bestaan uit zeer vele krachten die op al de stofdeeltjes werken, waaruit het lichaam is samengesteld.

§ 79. Gelijkheid van krachten. Men zegt dat twee krachten gelijk zijn, vooreerst wanneer zij, op hetzelfde lichaam — of op gelijke lichamen — werkende, dezelfde uitwerking, dus dezelfde snelheidsverandering (§ 75) of dezelfde vormverandering (§ 77) teioeegbrengen; ten ticeede, wanneer zij door gelijke lichamen die in dezelfden toestand verkeeren, worden uitgeoefend, en ten derde, wanneer zij, in hetzelfde punt in tegengestelde richting aangrijpende, elkaar opheffen.

Het is gebleken dat men, door nu eens het eene en dan eens het andere kenmerk toe te passen, nooit tot tegenstrijdigheden komt.

Wij kunnen b.v. een kracht op een lichaam uitoefenen door er het eene einde van een spiraalveer aan te bevestigen en aan het andere einde daarvan met de hand te trekken. De mate van uitrekking van de veer bepaalt dan klaarblijkelijk de kracht waarmede hij op het lichaam werkt. Hebben wij nu twee gelijke veeren en trekken wij eerst met de eene en dan met de andere aan hetzelfde lichaam, dan wordt dezelfde uitwerking op dit laatste verkregen als bij de twee proeven de uitrekking der veeren even groot is. Men ziet hieruit hoe twee krachten die volgens het tweede kenmerk gelijk moeten heeten, het ook zijn volgens het eerste kenmerk.

Bevestigen wij de twee veeren aan hetzelfde punt van een lichaam, maar zoo dat zij dit naar tegengestelde zijden trekken, dan blijft het lichaam in rust, als de veeren evenveel worden uitgelekt. Daaruit blijkt dat twee krachten die volgens het tweede kenmerk even groot zijn, het ook zijn volgens het derde kenmerk.

Het is duidelijk dat het eerste en het derde kenmerk alleen van toepassing zijn op krachten die op eenzelfde lichaam werken, terwijl het tweede ook kan dienen voor krachten wuaxticin verschillende lichamen worden onderworpen.

Sluiten