Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

het werk te gaan. Andermaal bij een groote staking van Parijsche electriciens — in dienst van particuliere maatschappijen, — die hij door staatsingenieurs liet breken. Nu moet stellig worden erkend,

dat bij de in Frankrijk onder de werklieden heerschende mentaliteit — te Courrières en Lens werden de soldalen met steenen ontvangen;

toen de onder-staatssecretaris Simyan de telefoonjuffrouwen had „beleedigd ', gingen de postbeambten staken, eischten het ontslag van Simyan en sabotteerden den dienst; haast ieder groot arbeidsconflict werd door de vakvereenigingscentrale, de „Gonfédération Générale du Travail" op de meest dwaze wijze opgeblazen tot een algemeene werkstaking tegen „het loonstelsel"; — dat het bij die mentaliteit wel heel begrijpelijk was, dat de radicale bourgeois-regeering zoo handelde, maar het fatale was in elk geval, dat zij er iederen steun door verloor in arbeiderskringen en ook daardoor weer meer den kant van het daadwerkelijk conservatisme werd opgedreven. Debatten in grooten stijl voor de aandacht-gespannen Kamer tusschen Clemenceau en Jaurès waren het gevolg : over de groote maatschappelijke worsteling van den tijd en haar mogelijk doel in een toekomstig socialisme: door den socialistischen redenaar en denker gehouden in grootsch-monumentalen en door den meesterlijken parlementairen vrijbuiter in bijtend sarcastischen toon. Het is intusschen mogelijk, dat Jaurès den weg tot een eventueele blokpolitiek nog wel open heeft willen houden. Hij steunde Caillaux' belastingplannen b.v. heel sterk en voorvoelde een nog sterkere nationalistische reactie. Maar de omstandigheden maakten een hereeniging van „radicale" en „socialistische" republikeinen haast niet meer mogelijk.

Het meest geruchtmakende, maar misschien voor de toekomst minst wijnboeren gewichtige incident tijdens de Ministeries-Clemenceau was de wijnboe-opstand, renopstand in Zuid-Frankrijk van Juni 1906. Ziekte onder de druiven (phylloxera of druifluis), meer echter nog de zware concurrentie met binnenlandsche en buitenlandsche chemische industrieën, die het verstonden om met behulp van allerlei preparaten onderscheidene wijnen in Bordeaux om te tooveren, dreigden al sedert jaren de kleine wijnboeren te proletariseeren. Vandaar de uitbarsting, die zich uitte in een reusachtige beweging voor belastingweigering onder een zekeren herbergier Albert. In 150 gemeenten verklaarden zich de gemeenteraden solidair met de boeren en hielden de maires allen gemeentearbeid tegen. Men wilde de regeering dwingen tot het nemen van maatregelen,

waardoor de prijzen van den wijn zouden rijzen. Troepen werden ge-

38

Sluiten