Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

dig is, zelfs met wijn moeten opgehouden worden. Nuttig is bovendien dikwijls het aanzetten van bloedzuigers aan den aars of aan de teeldeelen wanneer de longontsteking uit aanbeijen- of stondenbloedophooping ontstaat, aan het hoofd bij symptomatische bloedovervulling van de hersenen slaapzucht, ijlen.

§ 695. De aanwending van braakwijnsteen in groote giften tegen longontsteking, welke Rasori het eerst heeft geleerd, is een gewigtige vooruitgang in de behandeling dezer veelvuldige en gevaarlijke ziekte. Ofschoon ook vroeger reeds het braakmiddel en voornamelijk de spiesglansmiddelen tegen longontsteking door vele geneesheeren aangewend en aangeprezen zijn, was hunne manier van aanwending eene geheel andere en men beperkte deze handelwijze slechts tot zekere soorten dezer ziekte , met name tot gastrische, galachtige zamenstellingen, en had hierbij bijna geen ander doel, dan om gastrische onzuiverheden op te ruimen. Maar later heeft men de spiesglansbereidingen en inzonderheid den braakwijnsteen als een specifiek middel tegen longontsteking leeren kennen , zonder dat de theorie ons met zekerheid weet te zeggen , of het de door hem bewerkte revulsive prikkeling van het slijmvlies der maag is, waardoor de prikkeling uit de long als het ware weggerukt (theorie van den contrastimulus), dan of de gunstige verandering door eene dierlijk-scheikundige omstemming der bloedmassa , of eindelijk door eene specifieke verwantschapswerking des braakmiddels op de longen voortgebragt wordt. De beide laatste vermoedens hebben meer waarschijnlijkheid voor zich, omdat de braakwijnsteen dikwijls zijne volle kracht tegen longontsteking bevestigt, zonder zelfs eenige verschijnselen van prikkeling der ingewanden op te wekken, omdat voorts zijne werking zich gemeenlijk spoedig in vertraging van den bloedsomloop openbaart, en omdat ook toxicologische waarnemingen leeren, dat de spiesglans zijne werkingen voornamelijk op de longen uitstrekt. Yele ijverige voorstanders van den braakwijnsteen hebben de longontsteking met hem alleen, zonder bloedontlastingen, bestreden, ofschoon wij hunne handelwijze niet navolgenswaard rekenen , bewijzen zij toch, dat dit kostelijk middel een niet veel mindere therapeutische wijziger van de longontsteking is, dan de bloedontlasting zelve. \Yendt men beide middelen in eene doelmatige vereeniging aan , dan wordt door den braakwijnsteen veel bloed gespaard, en eene vergelijking van de behandeling met bloedontlastingen alleen, en van de uit bloedontlastingen en behandeling met spiesglansmiddelen zamengestelde handelwijze neemt allen twijfel omtrent de verkieselijkheid dezer laatste uit den weg (1). Vele waarnemers kennen bovendien aan de behandeling met braakwijnsteen dat voordeel toe, dat de door haar overwonnene longontsteking zich veel zeldzamer weder op nieuw verheft, dan dit na herhaalde bloedontlastingen plaats grijpt (2).

(1) Bbiquet heeft deze vergelijking gemaakt en vond, dat in de gevallen, waar braakwijnsteen tegelijk met aderlatingen werd aangewend, de middelbare dunr der longontsteking 6t dagen bedroeg, terwijl daar, waar alleen aderlatingen en spaanschevliegenpleisters gebruikt werden, de middelbare duur lot 7J dagen klom. Hier kwam nog bij, dat die gevallen, waarin braakwijnsteen toegediend werd, gevaarlijker sclienen te zijn, dan die, waar aderlatingen en blaartrekkende pleisters aangewend waren.

(2J Formele instortingen heeft Laehsec onder den invloed van braakwijnsteen nooit waar^eno-

Sluiten