is toegevoegd aan uw favorieten.

Iets over Oud-Batavia

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

vrede op, en hoe groot nu ook Hare, dus de tekortkomingen onzer vaderen daarbij geweest mogen zijn, het is een onloochenbaar feit, dat Indië en Java onder ons gezag steeds in bevolking en landbouw zijn vooruitgegaan, Java niet in de laatste plaats. Wat Java, wat Indië is, mag gezien worden, ook in het licht van de geschiedenis van den landzaat vóór en tijdens onze komst, en mag vergeleken worden niet minder bij hetgeen andere koloniale mogendheden — Westersche en Oostersche, zonder onderscheid — in hun koloniale gebieden hebben gedaan, zoowel in vroegere als in latere tijden.

Wanneer Busken Huet, de criticus, die ons de roede niet heeft gespaard, in zijn slotwoord over Rembrandt's onvergankelijke glorie als echt Hollandsch, van ons nationaal gevoel doordrongen schilder, daarna schrijft: Java en de Staalmeesters zijn eigenlijk onze twee beste aanbevelingsbrieven, dan is dit zelfgevoel ten volle gerechtvaardigd.

En dat wij, Hollanders, voor een zeer groot deel Batavia en Indië hebben gemaakt tot wat het is, — dat heeft kunnen gebeuren dank zij die levenwekkende kracht, dien trek bij de besten onder ons, zoo grooten als kleinen, die hen in staat heeft gesteld en nog zal stellen om hier „wat groots'' te verrichten: de zucht om voor alles zoo in handel, scheepvaart, nijverheid als bestuur steeds goed vaderlander te zijn, en dus één ook met ons Oranjehuis, dat bij alle rampen en schanden, die ons volk hebben getroffen en niettegenstaande al onze tekortkomingen één met ons is gebleven, het middenpunt, altijd, voor alle weidenkenden in den lande.

Met een vast geloof in ons zelf en in onze toekomst, zooals dat indertijd eens door Bilderdijk in een der somberste perioden van ons volksbestaan schitterend is uitgedrukt in diens Afscheid:

Holland leeft weer. Holland streeft weer,

Met zijn afgelegde vlag,

Door de boorden Van het Noorden Naar den ongeboren dag

Holland groeit weer, Holland bloeit weer,

Hollands naam is weer hersteld Holland uit zijn asch herrezen.

Zal opnieuw ons Holland wezen,

Stervend heb ik 't U gemeld.