is toegevoegd aan uw favorieten.

Borneo-expeditie

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Seebusen langsam auszutrocknen; es bildete sich ein Streifen flachen Landes langs dem Gebirgsrande und z. Th. auch ïm Gebirgslande selbst und Gold, Diamanten, Platin hergeschwemmt wurden hier abgelagert. Es entstand die Jetztzeit, indem die Seebusen langsam an Tiefe verloren und sich zurückzogen. Mach tige zahlreiche Ströme bahnten sich ein Bett in den ausgetrockneten aber noch sumpfigen Niederungen und strömten majestatisch dem weit zurückgedrangten Meere zu." Heeft Posewitz hier aan negatieve strandverschuiving of aan drooglegging door aanslibbing zonder strandverschuiving gedacht? Het eerste is waarschijnlijk, maar er blijft plaats voor eenigen twijfel omtrent Posewitz

werkelijke bedoeling.

Wat mag men, nu onze kennis van Borneo is vermeerderd,

van deze theorie behouden, en wat moet men als onwaarschijnlijk of onjuist verwerpen?

Stellig geheel onjuist is, dat er in Borneo een centraal-gebergte bestaat, in vorm overeenkomende met een soortgelijk gebergte in Celebes en Halmaheira ')• En evenmin kunnen wij aannemen,

I) Uitgaande van het eiland Celebes is reeds in 1893 door Wichmann ') aangetoond, dat de vermeende homologie tusschen Borneo, Celebes en Halmaheira niet bestaat. En, mij steunende op hetgeen in de laatste jaren omtrent Centraal-Borneo is bekend geworden, kwam ik2) in 1895 tot dezelfde conclusie.

Dat toch deze theorie, waarvan het onjuiste zoo gemakkelijk bleek aan te toonen, zoo lang is blijven bestaan, mag voor een deel hieruit worden verklaard, dat deze homologie zich uitstekend voor een schematische voorstelling leende en een welkom stokpaardje werd bij de discussie omtrent het ontstaan en het onderling verband der reliefvormen op de aardoppervlakte.

Voor een deel echter moet dit worden toegeschreven aan de overigens volkomen verdiende autoriteit van Schwaner 3), aan wien wij tot kort geleden nagenoeg al onze positieve kennis omtrent Centraal-Borneo te danken hadden. Schwaner immers sluit zich geheel bij de reeds door Horner gegeven voorstelling aan en, het bergstelsel van Borneo beschrijvend, spreekt hij van '„een centrale bergmassa, van waar de waterscheidende bergketens, die het geraamte van Borneo vormen en het in vier hoofdafdeelingen scheiden, straalvormig uitgaan Gaat men nauwkeurig Schwaner's tochten na, dan laat zich zijn bedoeling m dezen echter zeer goed begrijpen en ik ben overtuigd, dat Schwaner, zoo hij het centrale gedeelte van West-Borneo had bereisd, deze woorden niet zou hebben neergeschreven.

1) A. Wichmann. 65. 1893. p. 225.

2) G. A. F. Molengraaef. 40, p. 506.

3) C. A. L. M. Schwaner. si 1853 I. p.