is toegevoegd aan uw favorieten.

Eene historisch materialistische bestrijding van het christendom

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Zijne bewering, dat de Engelen-hiërarchie gevormd is naar de bureaucratie van het Keizerrijk is ook onjuist. (S. 180). Henoch 61 : 10 spreekt van „Cherubim, Seraphim, Ophanim, Engelen der overheid, der heerschappijen, de uitverkorenen en de andere machten, die op het vasteland en boven het water zijn". Deze tekst is oorspronkelijk Arameesch geschreven en stellig meer dan een eeuw vóór Augustus, den eersten keizer van het Romeinsche Rijk! ') Merkwaardig is de overeenkomst in het getal der rangen; zoowel de Engelenklassen als de keizerlijke beambtenrangen zijn negen in getal. Althans op eene plaats als II Henoch 20 2). Vinden wij nu na keizer Constantijn negen rangen van staatsbeambten, dan zouden wij Kautsky's hypothese moeten omkeeren en zeggen: de aardsche verhoudingen zijn later naar de hemelsche ingericht. Maar het negental blijkt in de Engelenwereld niet vast te staan en Cherubim, Seraphim en Ophanim tot een ander systeem te behooren dan de overige soorten. Voegt men bij die overige de „gewone Engelen", dan zijn er veeleer zeven klassen.

Ook het Joodsche Monotheïsme is volgens Kautsky de resultante van vele oekonomische krachten. Hij heeft de gangbare overtuigingen van het Jodendom evenals die van den tijd der Keizers historisch-materialistisch in haar ontstaan en ontwikkeling geschetst. Wij zien, hoe de Joden van zwervende nomadenstammen tot een cultuurstaat worden, die in het oekonomisch-staatkundig net van Diadochen en Caesaren verwikkeld en door hunne verspreiding in de Diaspora met de Helleensche en Oostersche cultuur vertrouwd raken. Zijne bijzondere aureool moet ook aan het Joodsche volk ontnomen worden: hun monotheïsme, afkeer

c W" Boussel' Die Religion des Judentums, Berlin 1903,

O. jZU li.

) Aartsengelen, krachten, heerschappijen, overheden, machten, Cherubim, Seraphim, Tronen en Ophanim.

211