Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

II. 11. 1. 2.

Schriftuyr, in dewelcke 't Oud' en Nieuwe Yerbondt als seer verscheyden dinghen met malkanderen vergheleecken worden? Aengaende mv, ick neem' seer geern aen het onderscheyt dat in de Schriftuyr aenghegeven 1) wort: doch alsoo dat daer door haer onderling' eenigheydt en over-een-stemmingh, die aireed' aenghewesen is, niet verkort en worde: gelijck ghesien sal worden, wanneer wy dat onderscheyt ordentlick verhandelt sullen hebben. Dit onderscheyt (soo als ick hebb' kunnen bemercken en onthouden 2)) bestaet in vier voornemelicke stucken. By dewelcke soo yemant nog een 3) vijfde voegen wil, die en sal my daer in tot geen teghenparty hebben. Ick seggh oock, en neem' aen te bewijsen, dat alle dese stucken 4) sodanigh zijn, datse meer behooren tot de wijse der bedieningh, als tot het wesen der voor-ghemelde Verbonden, sulcks dat (niet teghenstaende dese puncten van 5) onderscheyds) de beloften des Ouden en Nieuwen Testaments al eenerley beloften blijven, en oock een en het selfde Het eerst'on- fondament behouden, namelick, Christus. Het ireereTieefUu eerste deel of onderscheydt is , dat de Heere, den Ouden Te- al hoewel hy oock in voortijden wilde dat

HemeUch ,!rf- siJn volck lmer vcrstandt 6). sinnen en gedeel. t' aen- dachten souden schicken en opheffen tot het schouwen en te hemelsch' erfgoedt, nochtans (om haer in de «n'ondefaert- hoop' en verwachtingh van dien te beter op scheweldaden: te houden) haer dat selvighe erfgoedt onder onder hetNieu- aerc[tsche zegeningen t' aenschouwen, en

we worden so- . ,. 1 P

danighe aerdt- eenighsins te smaken gegeven heeft: maer schehuip-mid- dat hy nu in dese tijden, in dewelcke de delen nae-gela- we](jae(jt Jes toekomenden levens klaerder en duydelicker door het Euangelium gheopenbaert is, die mindere en lagere 7) manier van oeffeningh en onderwijsingh, die hy onder d'Israëliten ghebruyckt heeft, achter wege laet, en onse herten reghel-recht stiert tot de bedenckingh derselver weldaedt. Die desen raedt Godts niet op en mercken 8), die laten sich voorstaen dat d'Israëliten niet hooger en zijn opgesteghen dan tot de goederen die tot profijt van 't lichaem belooft wierden. Sy hooren dat het landt Canaan soo dickwils genoemt wort als een voortreffelick en oversulcks als een eenigh loon voor d'onderhouders der Goddelicke Wet. Sy hooren dat de Heere den overtreders der selver Wet met niets swaerders en dreygt dan dats' uyt de besitting van dat landt gestooten, en in vreemde landen verstroyt sullen worden. Sy sien oock dat by na alle de zegeninghen en vloecken die van Moses verkondigt worden hier op uytloopen. Hier uyt besluyten sy, sonder

1) verhaelt. 2) geheugen. 3) het. 4) deselve. 5) deelen des. 6) hare verstanden. 7) slechter. 8) bemercken.

daer aen te 'twijffelen, dat de Joden niet om haer selfs, maer om eens anders wille van d andere volckeren zijn afgesondert: te weten,

op dat de Christelicke Kerck een voorbeeldt mocht hebben, in wiens uyterlicke ghestaltenis sy t bewijs der geestelicker dinghen bemercken soude. Maer dewijl de Schriftuyr somtijdts aenwijst: dat Godt selfs d'aerdtsche weldaden daer med'hy d Israëliten verrijckte ,

daer toe verordent heeft, op dat hy hen alsoo met der handt soude gheleyden tot de hope der hemelsche goederen : soo is het een al te groot' onwetenheyt, ick swijge botheyt,

sulck een bedeelingh en ordeningh niet waer te nemen. Dit nu 1) is de staet van 't verschil t welck tusscben ons en dit slach van 2)

menschen 3) valt. Sy leeren dat de besittingh van het landt Canaan, die d'Israëliten voor haer hooghst' en uyterste gelucksaligheyt hielden , ons nu ter tijdt nae de komst van Christus een afbeeldingh is van 't Hemelsch erfdeel. Wy beweeren daer tegen dats' | in d'aerdt- (p- m-> sche besittingh diese ghenoten, als in een spieghel aengheschouwt hebben de toekomend'

erlfenisse die sy geloofden voor haer in de Hemelen bereydt te zijn.

2. Dit sal beter blijcken uyt de gelijcke- Bewijs van nis die d'Apostel Paulus gestelt heeft in den Briet tot den Galaten. Hij vergelijckt het men uyt de geJoodtsche volck by een ioneen erfeenaem. 1ückenisse va"

1 li i • i ^ een iontrh erf-

dewelcke noch met bequaem zijnd' om hem- Waer

selven te regeeren, luystert nae het onder- vau ghen^ldt wijs van sijnen Vooghdt of Leer-meester, Apotli^ ^ onder wiens opsicht hy overghegeven is. En Galat. 4. 1. al hoewel hy de ghelijckenis voornementlick past op de ceremonien, so mach nochtans de selvigh' oock seer bequaemlick op de tegenwoordighe saeck gepast worden. Soo was hen dan de selfst' erffenis verordineert die ons toe-gheschickt wordt: maer sy en waren van wegen hare jonckheydt noch niet bequaem om daerin te handelen en die te aenvaerden 4). Deselfde Kerck was onder hen die onder ons is: maer sy was noch in haer kindtsche jaren. Soo heeft dan de Heere haer ghehouden onder dese kinderlicke disciplijn en tucht, dat hy haer de Geestelicke beloften niet alsoo naeckt en ontdeckt gaf,

maer eenighsins met aerdtsche beloften bedeckt en beschaduwet. Doe hy derhal ven Abraham ,

Isaac en Jacob, midtgaders hare nakomelinghen tot de hope der onsterffelickheyt aennam , soo heeft hy hen het landt Canaan tot een erfdeel belooft: niet op datse niet anders en souden hopen en verwachten, maer op datse door het aenschouwen van dien haer selven

1) []• geslacht der. 3) (voor). 4) die te handelen en aen te gacn.

Sluiten