is toegevoegd aan uw favorieten.

Onderzoek der oorzaaken van de opkomst, het verval en herstel, der voornaamste oude en hedendaagsche volken.

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

XI.

HOOFPST.

opkomst.

I I 8 OPKOMST, VERVAL EN HERSTEL

gelijk te willen volvoeren, waar door hem zoo wel het een als het ander miste, want door zich in de twisten van Frankrijk te fteeken, en die van den huize van Guize tegen Hendrik den IV. te helpen, met de bloem zijner legermagt uit de Nederlanden, gaf hij aan den wakkeren Maüritz gelegentheid om veele fteden voor zijn overwinnende wapenen te doen bukken, en tragte hij al eens door yreedens voorflagen of een gewaande opdragt der landen de vereenigde gewesten te verfchalken, zijn listige handel ontdekte zich rasch, en diende juist om de vijandfchap te vermeerderen. Een blijk hoe hij door zijn eigen misdagen zijn vijanden in de hand werkte om hem afbreuk te doen. Want meer te willen doen als de kragten toelaaten , geeft een gewisfe verzwakking , zoo wel in de natuurlijke, als fiaatkundige licliaa■men.

§. CCCCLXXXIX. Indien men onbevooroordeeld de ftaatkunde van koning Pniurs onderzoekt, zal men er weinig goeds ter naayolging in befpeuren, Het was hem maar te doen om onbepaald te heerfchen over wijd uitgeftrekte koningrijken en landen, en alle Rijken zoo veel als onder hem cijnsbaar te maaken, of dat ze ten minsten niet in ftaat waren, om aan zijn heerschzugt paaien te zetten. En, om aan dit alles een glimp te geven , zoo gebruikte hij de Godsdienstijver tot de Roomfche leer, als het middel, om alle Hervormden die zijn natuurlijke vijanden moesten wezen te verdek