Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

genumen van deze religies eer het de zege heeft behaald van den strijder die wel overwint, maar niet doodt; of die wel doodt, doch niet zonder zelf getroffen te worden, „Gij zult het den kop vermorzelen, maar deze zal U de verzenen vermorzelen".

Hoe is het op goede gronden mogelijk, dat er nu reeds menschen zijn die spreken over den Islam als „a dying religion", en die meenen dat het Christendom in triomf door de oostersche landen zal gaan? Weet men dan niet, dat in de mystiek allg mogelijke nieuwigheden geborgen kunnen worden en dat de liberale opvatting van den Koran zich steeds verder verwijdert van de oude scolastiek en daardoor binnen eigen kader ruimte tracht te maken voor westersche verlichting?

Daar waren twee Javaansche wijzen die elkander ontmoetten, schrijft Goenawan Manoengkoesoemo in het Gedenkboek van het Tienjarig Bestaan van Boedi Oetomo. De een was van het nieuwe geloof, door gezanten van den profeet Mohammed geleeraard ; de ander hing den ouden verdreven (hindoeïstisch-animistischen) godsdienst nog aan. Een twistgesprek ontstond alras en door een proef zou een ieder van hen toonen wie de waarheid had. De een wierp de gendi (kan met tuit) gevuld met heerlijk bronwater de hoogte in. De ander deed het na met zijn koedi (kan zonder tuit?). Ilooger en hooger gingen beide tot de koedi de gendi stuk stiet en het water als een malsche regen den grond drenkte. „Kijk", zei de wijze van het nieuwe geloof wien de koedi toebehoorde, „mijn koedi heeft uw gendi gebroken". „Inderdaad", was het antwoord van den ander, „maar mijn water 7al dezen ons beider grond steeds drenken, het is het water van mijn gendi, waaruit alle leven op dezen bodem kracht zai putten".

„Hoe waar is dat", schrijft Goenawan, en hij vervolgt: „Toen ik voor eenige jaren een Javaansch wijsgeer in zijn kluis op een van Java's hoogste bergen opzocht, zei h.ij mij, in dit verband (wijzende op zijn lamp): „Kijk, de olie in deze lamip is het water in die vertelling, de lamp de bloote vorm is de Islam. Als we een jaar of wat verder zijn, zullen wij ei versiersels bij koopen op de markt. Wij zullen deze noemen de westersche beschaving:".

Sluiten