Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

DE METAALBEWERKER EN DE LUCHTTECHNIEK

Zo op het eerste gezicht zult u denken: wat heeft een metaalbewerker nu met luchttechniek te maken? Ik hoop u echter in het kort aan te tonen, dat de moderne metaalbewerking zonder luchttechniek zo al niet onbestaanbaar, dan toch wel geheel anders zou zijn. Onder luchttechniek versta ik hierbij de techniek, – die met behulp van luchtverplaatsing, meestal door middel van ventilatoren, bepaalde doelen bereikt. Daar ventilatoren eerst sinds betrekkelijk korte tijd gebruikt worden, heeft de metaalbewerking voordien zonder deze nuttige apparaten gewerkt, behoudens bijv. voor de Maaslucht van smidsvuren, waarvoor blaasbalgen gebruikt werden. Om maar meteen bij smidsvuren even stil te staan. Ineen moderne smederij, om het even of het een groot aantal vuren of wel een enkel smidsvuur betreft, wordt de rook mechanisch dooreen rookventilator afgevoerd. Het trekken aan de blaasbalg heeft ook afgedaan, want een electrische ventilator zorgt voor de Maaslucht inde onderblazer. (zie afb.) Kunnen de normale bewerkingen zoals: draaien, schaven, fraisen, vijlen

en verder bankwerk het zonder luchttechniek stellen, dit geldt echter niet voor slijpen, polijsten, zandstralen, alsmede voor de vele oppervlakte-bewerkingen, die metalen kunnen ondergaan voor roestwering en verfraaiing, zoals verchromen, vertinnen, met metaal bespuiten enz. Was een slijp- en polijstinrichting voorheen een plaats, waar de lucht bezwangerd was met een vies, onaangenaam riekende stof, thans kan men met een goede afzuig-installatie ineen dergelijke inrichting werken in een' behoorlijke atmospheer. Ook de spé- ciale gereedschapslijperijen, zoals elke flinke machinefabriek die bezit, • kunnen niet zonder stofafzuiginstallatie. Nog behalve het feit, dat het stof onaangenaam voor de bedienende arbeiders is, zouden door het stof ook de tegenwoordige vaak zeer fraaie speciale slijpmachines, veel te lijden hebben. Het zandstralen, dat door verschillende industrieën blijkbaar niet gemist kan worden, zou zqnder stofafzuiginstallatie niet kunnen geschieden, althans niet binnenshuis. Inde galvanische afdelingen van bedrijven, dient men bijzondere aandacht te wijden aan het afvoeren van schadelijke dampen. De z.g. ontvettingsbaden, waarin veelal door middel van Fridampen (tri-chloor-aethyleen) metalen gereinigd worden, komen zeker voor mechanische dampafvoer in aanmerking. Deze baden treft men ook aan in reparatie-in-

richtingen, auto-herstelplaatsen enz. Bij chroombaden geschiedt het afzuigen der dampen op een typische wijze. Er wordt n.l. langs de bovenrand van het bad een luchtringleiding geplaatst met een smalle zuigspleet, juist bij de rand van het bad. Een geheel andere bewerking is het aanbrengen vaneen laag metaal op een werkstuk van gewoon ijzer door de spuitmethode. Hierbij wordt het te spuiten metaal in draadvorm door een spuitplstool gevoerd en na verhitting onder druk op het werkstuk in fijn verdeelde vorm geblazen. Ook hierbij dient dooreen behoorlijke afzuig-installatiè de metaalspuiter beschermd te worden. Ook de moderne harderij kan het niet zonder luchttechniek stellen. Behalve voor het afvoeren van dampen van zoutbadovens worden ook veelal de verbrandingsgassen mechanisch afgevoerd, d.w.z, door middel van electrisch gedreven ventilatoren. Een bewerking, die thans overal toepassing vindt, is het electrische lassen. Dit geschiedt veel in afgeschermde cabines, waarin dan de lucht door een ventilator wordt ververst. Bij autogeen-lassen wordt inde practijk alleen afgezogen, indien bijv. verzinkte delen worden gelast. Zo blijkt dus wel, dat de luchttechniek op vele gebieden inde metaalbewerking een niet alleen gewenste, maar ook noodzakelijke hulp is. Het is verheugend, dat, waar bij de voortschrijding der techniek, door nieuwe bewerkingsmethoden gevaren voor de arbeiders zouden kunnen ontstaan, deze weer tegengegaan worden door het doelmatig verwijderen van de schadelijke dampen en stoffen. Nog op andere wijze komt practisch elkeen in contact met een moderne wijze van luchttechniek, n.L. door de ruimte-verwarming, zoals deze veel wordt toegepast met z.g. wandluchtverhitters. Deze apparaten bestaan uiteen kast, waarin een verwarmlngs-element gemonterd is, welk element door stoom of warm water gevoed wordt. Achter het element bevindt zich een ventilator, welke de lucht door het element blaast en zodoende een warme straal lucht inde werkruimte voert. De apparaten hebben natuurlijk alleen nut als er geen gebrek aan brandstof is, welk feit echter ook geldt voor de gewone kachel! Inde zomer worden wandluchtverhitters ook wel gebruikt om frisse buitenlucht inde werkruimten te blazen. Zodoende verkrijgt men een goede ventilatie. Dan is het echter nodig, dat een omschakelkast voor het apparaat wordt geplaatst. Ook besteedt men gelukkig hoe langer hoe meer aandacht aan werkruimten, die geregeld goed gereinigd worden. De laatste jaren komen hier, voor de z.g. industriestofzuigmachines veel in gebruik. Deze apparaten bestaan in hoofdzaak uiteen ventilator met een inrichting om het vuil af te

scheiden en de lucht weer gereinigd terug te voeren. Bij de walsbedrijven komen nog enige merkwaardige toepassingen der luchttechniek voor, die hier wel vermeld mogen worden. Op enige afstand van bepaalde ovens, die in geopende toestand een felle hitte verspreiden, wordt een z.g. luchtgordijn gemaakt. Dit is als regel een combinatie van luchtblazen en luchtzuigen zodanig, dat vóór het bedienende per-

soneel een luchtscherm gevormd wordt, waardoor de hitte minder merkbaar is. Ook het personeel, dat werkzaam is inde walsstraat, vlak bij het gloeiende materiaal, heeft wel een yerfrissing nodig Het beste resultaat geeft blijkbaar een grote verplaatsbare schroefventilator (zie afb.) welke op ca. 4—6 m vanaf de betreffende personen wordt opgesteld. Een en ander neemt niet weg, dat deze mensen toch vrij regelmatig een rustpoze krijgen.

Gisteravond kregen we bezoek van Van Zanten, den buurman. Dit nabuurschap heeft overigens niet veel om het lijf, want wij ontmoeten elkaar alléén ’s morgens op de trap en aangezien hij iets méér aan mórgenziekte lijdt dan ik, bepaalt de conversatie zich tot een ... hum ... van mijn kant en een ijzig stilzwijgen van hem. En dus bepaald griezelig, dat hij nu de wens te kennen gaf mij te willen spreken, hetgeen blijkbaar ook door m’n vrouw zo werd aangevoeld, toen zij hem aankondigde met: „daar is die gezellige mos van beneden, die heeft zeker wat van je nodig!â€~ Dat bleek dan ook het geval te zijn, want na een inleidend smoesje, dat een goede buur toch beter is dan een verre vriend en dergelijk gelegenheidsgehuichel, kwam-ie met het ontstellende verzoek, of ik zo goed zou willen zijn op 5 December voor zwarten piet te spelen! Hij pleegt h.l. op die datum zijn familie te vermaken door voor Sinterklaas te spelen en de voorstelling dreigde nu te zullen mislukken, omdat er niet aan een zwarten piet te komen is. Die knapen schijnen momenteel zóveel te verdienen met de handel in sigaretten, enz., dat zij hun staat van dienstbaarheid hebben opgegeven en voor zichzelf zijn begonnen. Volgens Van Zanten ziet het er ook niet naar uit, dat er spoedig verandering in deze toestand zal komen, want vooral nu het tegen de feestdagen gaat, moeten er heel wat, overigens natuurlijk door en door fatsoenlijke burgers zijn, die goed in d’r zink zitten, die de zwarte pieten van

Met dit korte overzicht hoop ik het belang van de moderne luchttechniek in verband met de metaalbewerking aangetoond te hebben. Hoewel nog niet alle aanrakingspunten genoemd zijn, heb ik m.i. de voornaamste toch wel de revue laten passeren. Indien ik hiermede bereikt heb, dat uw belangstelling voor deze mooie tak der techniek is toegenomen, mag ik over het resultaat tevreden zijn. J. F. K.

J. R. SASSEN t Het was en het zal geen gewoonte worden in ons blad stil te staan bij het overlijden van werkgevers, met wie we inde dagelijkse practijk van óns werk te maken hadden. Dit kan nu eenmaal niet. Een uitzondering, die-we echter in enkele gevallen zullen maken, bevestigen ook hier de regel. Het is met diep leedwezen, dat we hier melding moeten maken van het onverwacht verscheiden van den voorzitter der R.K. Vereniging van Werkgevers inde Metaalnijverheid, den heer Joannes Rudolfus Sassen, directeur van de bekende fabriek Diepenbrock & Reigers (D.R.Ü.) te Ulft. Geboren 10 September 1876, is de heer Sassen, na een ogenschijnlijk lichte ongesteldheid, op 6 November overleden en op 11 November te Terborg ter aarde besteld. Daarbij was collega Maters nemens onze Bond aanwezig, terwijl ons bondsbestuur een brief met rouwbeklag aan de nagelaten betrekkingen van den overledene heeft gezonden. Aan den heer Sassen, dien wij en verschillende andere bestuurders van onze Bond, gedurende een lange reeks van jaren in tal van conferenties, vergaderingen enz. hebben ontmoet en gewaardeerd als een ernstig en sympathiek mens en, als het moest, als een ruimhartig tegenstander, zullen wij een goede herinnering blijven bewaren. Hij ruste in vrede!

hun clandestiene handel afhelpen. En dat zijn, ahveer volgens Van Zanten, dezelfde mensen, die moord en brand schreeuwen, dat de regering niet %hardhandig genoeg optreedt en dat de zivarte pieten naar Veenhuizen moeten, enz. In dit stadium van de discussie kwam m’n vrouw met thee, omdat die buurman ten slotte toch nog wel meeviel. En met z’n drieën zijn wij toen tot

de conclusie gekomen, dat wij een handje zullen moeten meehelpen om de kleine en de grote zwarte pieten inde zak t# stoppen en die zó goed dicht te hinden, dat we voorgoed van deze pestilentie verlost worden! Daarom staat morgenavond de „Smeedt één Blok-actieâ€~ voor één keer stil en ga ik met den huurman naar de van het N.V.V En daarvan is-ie zó vol, dat hij vergeten is nog verder te vragen naar dat zwarte-piet-spelen. Ik zou het toch niet gedaan hebbenr want ik ben een beetje huiverig van dat Sinterklaas-gedoe. Franco woont ook in Spanje!

Sluiten