is toegevoegd aan je favorieten.

Tijd en taak; religieus-socialistisch weekblad, jrg 37, 1939, no 26, 25-03-1939

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Lil de Kerkelijke >Vcrcld

Het zijn nog heel wat stappen naar de lente!

, . , Objectiviteit of waarheid?

Het Nederlands Christelijk Persbureau heeft in vele kerkelijke en in alle democratische kringen een slechte naam. Het wordt erop aangezien, stiile nationaal-socialistische sympathieën te hebben. Na drie maanden zijn publicaties nauwkeurig gevolgd te hebben, moeten wij tot het besluit komen, dat wij aan de kant staan van hen, die ernstige critiek hebben. En omdat een persbureau nu eenmaal een persbureau is, omdat het een (overigens vrij onbelangrijk) stuk bewerking van de volksmentaliteit betekent, is het geval niet helemaal van belang ontbloot.

De Stichting Nederlands Christelijk Persbureau is van een goede gedachte uitgegaan. Zij stond het „apostolaat van de pers” voor. Naast het werk der „christelijke” bladen zag zij ruimte voor neutrale pers. Die te voorzien van goed materiaal uit de kerkelijke wereld achtte zij van het grootste belang. Het kwam er opaan, deze taak goed uit te voeren. Daarvoor werd een directeur aangesteld, die reeds pers-ervaring had, dr. H. W. v. d. Vaart Smit, tevoren gereformeerd predikant van Zwijndrecht. Hij voert zijn werk uit, in opdracht van het bestuur.

Zo staat de zaak naar de organisatorische kant. Maar nu de geestelijke zijde. Daarvoor wijzen wij op de buitenlandse overzichten, die drie maal in de week verstrekt worden. Waarom zij gegeven worden is niet duidelijk. Zij behandelen n.l. alleen politieke kwesties, en houden geen enkel verband met kerkelijke problemen. Het is ondenkbaar, dat enig kerkbode-redacteur deze overzichten gebruiken kan. En de dagbladpers heelt wel andere bronnen voor haar buitenlandse voorlichting, dan het brein van den directeur

van het N.C.P. Maar goed, ze worden gegeven, en men leest ze ook. Wat trouwens de bedoeling is. |

Nu citeer ik het overzicht van 16 Maart, handelend over de bezetting van Bohemen, en neem daaruit alleen deze woorden: „Vervolgens trokken president Hacha en de minister van Buitenlandse Zaken Chwalkowsky naar Berlijn, waar zij door Hitler ontvangen werden en waar zij met de Duitse regering een sccoord troffen, dat daarop neerkomt, dat de Duitse troepen de linkse concentratie in het Tsjechische land zullen vernietigen en de gereconstrueerde Praagse regering zullen helpen om de toestand in het land te ordenen.” Verder geeft Dr. v. d. Vaart Smit zijn kijk op de zaak, door vast te stellen, dat de schuld van de ontbinding van Tsjecho-Slowakije lag bij de Praagse regering, en dat de bezetting van Praag slechts een tijdelijke maatregel zal kunnen zijn. Het nationaal-socialisme heeft immers altijd verklaard, anti-imperlallstisch te zijn

Hiertegen polemiseren heeft geen zin. Bovendien is de woordkeus zo zwevend gehouden, dat zij voor verschillende uitleg kan dienen. Wie echter in Tsjecho-Slowakije durft spreken van een „linkse concentratie”, wie het woord „accoord” gebruikt voor bedreiging, wie spreekt van „herstel van orde” door de „nieuw geconstitueerde regering” geeft deze woorden, gezien de gebeurtenissen, een inhoud, die de woordverkrachting nabij komt. Natuurlijk is dit niet de eerste uitlating van dien aard. Vele zijn de verwijten, die in de loop van zijn bestaan, tegen het N.C.P. zijn gericht. Het „Huisorgaan” schijnt opgericht, om die verwijten te ontzenuwen. De directeur verdedigt zich daarin tegen de aanvallen. En steeds komt in dat „Huisorgaan” deze gedachte naar voren: de waarheid is niet aan

één richting gebonden. Wij moeten objectief zijn.

De houding van den directeur is dan daarbij deze: wij staan boven alle strijdgewoel. Wij zien natuurlijk de tegenstellingen. Door de hopeloze verdeeldheid wordt er aan beide kanten veel gelogen. Ons werk Is nu, zonder aanzien des persoons, de waarheid uit de stroom van gegevens te zeven.

Deze houding is schijnbaar objectief. In werkelijkheid doet zij de waarheid te kort. Want zij vergeet, dat elke gebeurtenis onmiddellijk door ons heen gaat, en door ons wordt omgesmeed, wordt gevormd door onze overtuiging. Die overtuiging is beslissend. En wie bv. overtuigd is, dat de voorstelling van een zaak zich zoveei mogelijk met de werkelijkheid van de zaak moet dekken, staat anders tegenover de gebeurtenissen, als lemand, die elk feit, hoe dan ook uitgelegd, gebruiken wil voor zijn doel. Tussen die twee mensen is geen spreken over feiten meer mogelijk. Voor hen is geen gemeenschappelijk geldende waarheid. Dit geestelijk feit te miskennen is de onwaarheid in de objectiviteit van Dr. v. d. Vaart Smit. Want in de huidige titanische strijd zijn „feiten” nooit enkel en alleen feiten.

De proef op de som is een polemiekje, gevoerd tussen Dr. v. d. Vaart Smit en het orgaan van E. d. D. in het „Huisorgaan” nr. 5. Hij schrijft daarin het volgende: „Wij onzerzijds zijn niet tegen ~eenheid”; en wat „democatie” is, weten wij tegenwoordig niet meer. Wij zijn ook niet bij de N.S.B. aangesloten, hoewel wij wel nationaal zijn en ook sociaal willen gevoelen en leven”. Voelt u ’m, lezer? Wie aan het hoofd staat van een persbureau en openlijk verklaart, tegenwoordig niet meer te weten wat democratie is, wekt de verdenking dat hij het eenvoudig ook niet wil weten. j-__i An ■NT a"R

Wie zijn niet-lidmaatschap van de N.S.B. verzacht door te zeggen, dat hij nationaal en sociaal voelt, pleegt gegoochel met woorden, waarvan de zin duister, maar de bedoeling duidelijk is: hij weigert de diepe tegenstelling tussen twee wereldbewegingen te nemen zoals ze zijn. Daarmee miskent hij de wezenlijke betekenis van scheiding-brengende beginselen die tot een keuze dwingen. Daarmee staat hij met zijn „objectiviteit” de waarheid in de weg.

De Retraitanten

Men heeft Barchem wel eens een proteJdkÖß» ’ retraite genoemd. En daarmee op een ■ cultiveerd gebied in de niet-katholieke wereld gewezen.

Het is volstrekt geen reden tot zelfverheffing, dat in onze kringen de retraite, het tijdelijk terugtrekken uit de wereld voor geestelijke oefeningen, zo weinig wordt begeerd. Het is alsof door onze hartstocht voor de wereld onze sociale activiteit, het af standnemen tot de dagelijkse dingen verhinderd wordt. Wij komen hoogstens tot vacantie, waarin wij onze post laten nasturen. Maar wij komen slecht tot de actieve heenwending naar dingen der stilte, naar het gebed, naar de meditatie. Hierin is de Rooms-Katholieke Kerk ons voor. Niet alleen door haar kloosters, maar ook door haar

Katholieke Documentatie geeft voor Nederland cijfers. In 1938 blijken ruim 40.000 katholieken aan een retraite te hebben deelgenomen. Ons land telt 13 grote retraitehuizen, waarvan de bediening in handen is van paters Redemptoristen, paters Jezuiten en andere priesters. Het getal is niet hoog voor een zielental van 3 millioen. Maar toch hoog genoeg, om onszelf af te vragen: waar zijn onze plaatsen, waar wij meer dan vacantie kunnen houden, waar wij enige tijd aaneen stU kunnen zijn, stil voor God?

unnr het heidendom

nredikanten waren van de NSDAP „ . ’’ tijd dat de N.S.D.A.P. nog verboden partij was. Toen Hitier Weenen binnenmarcheerde, bieek de Protestantse kerk , invalspoorten voor het Nationaal-Socialisme te zijn. De oorzaak van dit feit is, dat protestantse liever links dan paaps zijn, liever het heidendom dan het Roomsheen hebben,