is toegevoegd aan uw favorieten.

Tijdschrift van het Aardrijkskundig Genootschap, 1942, 01-01-1942

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

de werkzaamheden van den mensch waaronder hij dan ook verstaat de techniek, het kapitaal, de economische veranderingen, den invloed van groote persoonlijkheden, enz.

Men zie ook: Spethmann, H., Das landerkundliche Schema in der deutschen Geographie, 1931, in 't bijzonder het eerste gedeelte van het werk; het tweede stuk draagt een te persoonlijk en te polemisch karakter.

Van de Duitsche meesters der landbeschrijving zooals F. von Richthofen, F. Ratzel, A. Kirchhoff, Th. Fischer, A. Supan, J. Partsch, A. Hettner, A. Philippson kan gezegd worden, dat ook zij het schema niet zonder meer volgden en toch een synthese wisten te geven. Door hen heeft ook de anthropogeografie een gelijkwaardige plaats naast de physische gekregen.

Het werkelijke wezen van een landgebied te beschrijven is slechts mogelijk, wanneer men de functioneele beteekenis van de afzonderlijke landschapselementen en van de bevolking en hun onderlinge samenwerking kent. Is dit niet het geval dan valt een landbeschrijving uiteen in geheel op zich zelf staande hoofdstukken die elk wel is waar genetisch kunnen zijn opgehouwd, echter met elkaar slechts in een los verband staan.

Wat dan ook vaak ontbreekt is inzicht in de methode voor regionaal-geografisch onderzoek. De strijd om het landkundige schema is in zeker opzicht meer een kwestie van de volgorde der verschillende onderdeden.

H. Schrepfer schrijft in het voorbericht van „Landerkunde von Deutschland" (herausgegeben von N. Krebs), Bd. I: Der Nordwesten (1935) dat hij in het algemeene gedeelte het landkunde-schema als indeelingsgrondslag heeft gevolgd; „da ich keine landerkundliche Forschungsarbeit mit eigenen Ergebnissen, sondern eine mehr lehrbuchhafte, didaktisch betonte Zusammenschau und Zusammenfassung vieler Einzeluntersuchungen vorlege, halte ich die Anwendung des traditionellen Prinzips der Stoffordnung in diesem Falie für berechtigt. Im Besonderen Teil habe ich dagegen versucht, frei von jedem Schema, die Landschaften so zu gestalten, dass stets die wesentlichen, strukturell entschiedenden Züge herausgearbeitet wurden." Hoofddoel voor hem is de behandeling van het cultuurlandschap, van de nederzettingen en van het economische leven vooral van den tegenwoordigen tijd en voor de toekomst. Geomorfologische problemen zijn niet onvermeld gelaten maar in afzonderlijke hoofdstukken samengevat daar ze met de eigenlijke landbeschrijving meestal in zeer los verband staan.

Ziehier de inhoudsopgave van het Algemeene Gedeelte:

Physische Geographie.

Begriff und Inhalt.

Form und Bau des Norddeutschen Flachlandes.

Bau und "Form der Mitteldeutschen Schwelle.

Die Taler.

Klima und Vegetationsverlauf.

Die Gewasser.