is toegevoegd aan uw favorieten.

Marineblad jrg 10, 1895/1896 [volgno 11]

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

NAUWKEURIGE WAARNEMINGEN MET DEN SEXTANT.

653

Indien nu de waarneming van het bovengegeven voorbeeld de eerste is van eene reeks nachten, waarin men zich voorneemt telkens met datzelfde stel sterren de waarneming te herhalen, onder voorwaarde, dat men gedurende de geheele serie de alhidade onwrikbaar haar stand laat behouden, zoo kan men, eenmaal de berekening op de tweede wijze geschied zijnde, op eenvoudige wijze bij elk volgend stel waarnemingen de breedte vinden, welke daaraan beantwoordt. Het komt er daartoe toch slechts op aan na te gaan welke verandering de waarden van ƒ, ƒ' en ƒ" zullen ondergaan, eenerzijds tengevolge van de verandering in de Rechte Opklimming en Declinatie der sterren, anderzijds ten gevolge van de bij elke observatie waargenomen tijdmeteraanwijzing in verband met den daarbij aangenomen benaderden stand. Het is duidelijk dat de waarden van P0, P0' en P0", als behoorende bij vaste waarden van (?, J' en <?", en van e>0 en h.0, en evenzoo de waarden van A, A' en A", als behoorende bij vaste waarden der P's en <Ts, en van j>0, gedurende de geheele periode constant zullen zijn.

Voor het aangeven van den invloed eener verandering in de

declinatie op den uurhoek bezigt de schrijver de formule:

„ cos. (<? -4- N) cot. P , . .. .

dP = - tvt sr d *; zijnde tg. N = cot. f cos. P.. . (24)

lo sin. JN cos. o

waarin d P in tijdsecunden, d S in boogsecunden is uitgedrukt.

De formules (22) van den eersten waarnemingsnacht worden voor een willekeuriger! anderen nacht:

ƒ = T — | (P0 + dPo) + (« + d «) - A T0 }, enz., waarin nu a de Rechte opklimming in den eersten nacht, en P0 de toen gevonden waarde van den uurhoek voorstellen, da. en d S worden uit den Nautical Almanac genomen, dP volgens (24) berekend. Het is duidelijk, dat, eenmaal de coëfficiënt van diï berekend zijnde, deze ook verder steeds dezelfde waarde behoudt.

Voorbeeld IV. Den l"le" November 1894 werd op dezelfde standplaats als die. van voorbeeld I de gelijke hoogte van dezelfde 3 sterren waargenomen bij de navolgende tijdmeteraanwijzingen (reeds verbeterd voor het verloop) :

« Pegasus (beoosten) 4u57m29s.70 = T

a Cassiopeia (beoosten) .... 5u34m 6S.11 — T' ,3 Cassiopeia (bewesten) . . . 6U37" 3S.03 = T" Aangenomen benaderde stand. . —6U 6m163.47 = A To De veranderingen in Rechte Opklimming en Declinatie sinds den eersten nacht (22 September) zijn):

da = — 0S.21 dS =+ 3".10

da' =: + 0s.10 dS' =-|-n".95

da"= — OU 5 dS" = + 12".15

De tweede rekenwijze volgens voorbeeld III gaf: P„ — — 2° 2'38".67 = — 0" 8n'108.58 P0' = — 16°41'14".38 = — 1» 6m449.96 P0"~ — 6°48'56".33= 0°27m15s.76

en:

d f = + 0.563/— 1.135 ƒ' + 0.572 ƒ"