Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

544

zu fest angewachsen sein. Sobald sie alles thun was wir wünschen wollen, sind wir mit vorzüglieher Achtung — ihr Freund B."

Een andermaal moet baron Zmeskall helpen bij het zoeken van een woning. (Beethoven had, gelijk bekend is, een ware verhuismanie). Dan weder vraagt Beethoven den raad van zijn vriend in questies met bedienden, en altijd is deze onmiddellijk bereid, hem in deze soms lastige gevallen bij te staan.

Met Anton Schindler, zijn leerling en vriend, ging Beethoven niet minder vrij om; maar deze kwam eerst in 1814 met den meester in kennis, dus op een tijdstip, toen diens jeugdige overmoed reeds lang geweken was.

In zijne brieven aan Schindler neemt Beethoven meer den toon van den heerscher aan, hetgeen de ontvanger der brieven hem echter in het minst niet kwalijk nam, daar de opmerkingen meestal in een humoristischen vorm geschiedden.

Onuitputtelijk is ■ de phantasie van Beethoven in het uitdenken van titels voor Schindler — zoowel in de brieven als op de adressen. Die epitheta ornantia waren niet altijd vleiend, maar dat deerde Schindler niet; hij heeft zich zelfs de moeite gegeven om daar, waar Beethoven dergelijke fraaiigheden slechts door beginletters aanduidde, de namen voluit in het handschrift er bij te schrijven. Waar bijv. Schindler wordt aangesproken met „Samothrazischer L—k", heeft hij er voluit bijgeschreven: „Samothrazischer Lumpenkerl."

Schindler heeft ook een verklaring gegeven van hetgeen Beethoven met de uitdrukking „Samothrazier" bedoelde. Beethoven, die in latere jaren ijverig las in de vertalingen der klassieke werken van de Grieken en Romeinen, zou, volgens Schindler, met die uitdrukking gezinspeeld hebben op de Samothracische mysterieën in den eeredienst van het oude Griekenland. Schindler werd daardoor in het algemeen aangeduid als een der weinigen, die met Beethoven's kunstmysterieën goed vertrouwd waren. Maar het woord moest ook beteekenen, dat de leerling en vriend Schindler eveneens ingewijd was in de gebeurtenissen van 's meesters leven. En gelijk nu den ingewijde in de religieuze geheimen der Grieken stilzwijgen was opgelegd, zoo werd Schindler door zulke uitdrukkingen als „Lumpenkerl von Samothrazien" of „Samothraziseher Lumpenkerl von Epirus und von Brundusium" steeds daaraan gemaand, dat hij over de geheimen behoorde te zwijgen.

Voor de geheimen, die meer Beethoven's persoonlijke omstandigheden betroffen, had deze nog een ander epitheton. Dan noemde hij Schindler ook gaarne Papageno, waarmede hij wilde aanduiden, dat zijn vriend, evenals de komische held uit Mozart's opera, symbolisch met een mondslot moest voorzien zijn.

Beethoven laat het echter niet bij deze aardigheden. Op de adressen zijner brieven schrijft hij soms: „Herrn A. von Schindler, Mahrischer Schadel" (Schindler was namelijk in Moravië geboren), of wel: „Pour monsieur Papageno de Schindler", A monsieur de Schindler, premier membre engagé et attaché au faubourg deJ-stadt" (wil zeggen: Josephstadt, de voorstad van Weenen, waar Schindler toen woonde).

Sluiten