Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

KRONIEK.

665

gaan, heeft willen beschrijven, heeft hij hem, vermoeden we. zelf niet meer terug kunnen vinden. Het boek brengt symboliek, mystiek, maar niets in zuiveren vorm. Het is troebel en verward, noch de afkeer van het materialisme, noch de verheerlijking van de natuur en de aanbidding van het hoog-heilige, hebben ons geboeid of ontroerd en wel om de eenvoudige reden, dat niet een dezer aandoeningen zuiver genoeg is om in het hart van den gewonen lezer iets te kunnen laten meetrillen.

Men krijgt den indruk, dat „Het Boek God" de pretentie wil hebben, het wezen van God te openbaren en zonder dat men nu bepaald een vroom mensch is, kan men den profanen aard van dit werk toch moeilijk verdragen. Zeker de natuur-symboliek, waarmede in dit boek kwistig wordt gewerkt, verrast wel eens en er zijn ook innig mooie passages aan te wijzen, die de simpele schoonheid, de lichte glans, het milde geluid der oude Evangelieverhalen bezitten, maar dat alles rechtvaardigt niet God min of meer te „verliteraturen" in een quasi verheven boekentaal, waarvan de vondst verrassen kan, maar die innerlijk toch niets te beteekenen heeft. Het is een dwaling van den schrijver geweest te meenen, dat zijn geest naar God kon opstijgen, zonder dat de geest van God over hem was gekomen. Als we er niet van overtuigd waren, dat de schrijver het eerlijk meent, — dat is immers in „Ras" en „Soleas" wel gebleken — dan zouden we van „boeren bedrog" moeten spreken, hoe schoon de schijn ook is van de natuur-symboliek en van het verheven woord, dat in stee van de onsterfelijkheid van het Hooglied in zich mee te nemen, hier en daar afbrokkelt, gevolg van de broosheid der literaire makelij. Dit boek is stellig niet voor de massa geschreven, een kleine kring van lezers zal er wellicht bewondering voor hebben. Het is in zooverre een boek van den tijd, dat het verschenen is in een periode, waarin men met de Gods-idee leelijk aan het sollen is gegaan en waarin heel wat menschen, gemakshalve, God hebben gebracht binnen de sfeer van hun denken, omdat zij hun gedachten niet hebben kunnen opvoeren naar de hoogten van het waarachtig geloof.

Sluiten