is toegevoegd aan je favorieten.

Middeleeuwsche bibliotheken

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

van het bibliotheekwezen in het algemeen, nog slechts weinig de aandacht getrokken heeft. Het ontbreken van een uitvoerig antwoord op vragen als deze, is vooral te verklaren uit het feit, dat eerst langzamerhand een eenigszins voldoend aantal middeleeuwsche catalogi het licht ziet, waarop een dergelijke arbeid zou moeten steunen. Weliswaar werd er in de laatste halve eeuw in Duitschland, Frankrijk e. a. landen veel in die richting gedaan, maar er zijn nog vele landen op te noemen — Nederland b.v. — waarover wy slechts zeer onvolledig zijn ingelicht. Valt er dus voorloopig nog geen goede geschiedenis van het catalogiseeren gedurende de middeleeuwen te geven, er is evenmin reden om te vreezen, dat de geleerde wereld daartoe nooit in staat zal zijn. Zelfs op grond van hetgeen wij weten is daarover reeds 't een en ander mede te deelen, dat niet van belang ontbloot is.

De groote meerderheid der ïniddeleeuw.sclie catalogi wordt gevormd door inventarissen en lijsten (breves) van boeken, alleen opgesteld met liet doel een overzicht te hebben van hetgeen op een bepaald tijdstip in kerk of klooster aanwezig was, zonder dat men over de boeken en hun juisten inhoud in verdere bijzonderheden treedt. ) in vele dezer staan de boeken vermeld tusschen de andere kostbaarheden van de kerk of 't klooster, en is in de wijze van opteekening niets stelselmatigs te bespeuren.2) Nauwkeuriger en uitvoeriger zijn meestal de inventarissen, welke vermelden, wat bij het overlijden van kerkelijke of wereldlijke personen in hun bezit werd gevonden !) — niet zelden werden deze door notarissen opgesteld 4) — alsook die, welke in bijzondere gevallen, als b.v. confiscatie van goederen van een veroordeelde, werden opgemaakt. In sommige kloosters ontstonden langzamerhand catalogen, doordien men achtereenvolgens opteekende, welke boeken onder iederen abt in het bijzonder voor de kloosterbibliotheek werden aangewonnen, hetzij door afschrijving, hetzij door geschenken. °) Deze z\jn voor ons vooral niet de minst merkwaardige, maar hun aantal is gering.') In andere kloosters

') Zie b.v. Gottlieb, Nos. 10, SI, 37, 38, 40, 41, 52. 63, 100, 151, 169, enz.

») Zie Gottlieb, Nos. 19, 23, 45, 55, 62, 83, 98, 10(1, 110, 127, 138, 154, 184, 182, 221, enz.

») Zie Gottlieb, Nos. 79, 88, 113, 143, 145, 147, 190, 301, 304, 305, 339, enz.

4) Zie Gottlieb, Nos. 97, 247, 341, 364, enz. 5) Zie Gottlieb, Nos. 387, 586.

«) Gottlieb, No. 13 — 18, 84, 219.

') Doch het is gemakkelijk te vermeerderen, wanneer men zorgvuldig alles bijeenzamelt wat in nccrologia e. d. kloosterboeken op de bibliotheek betrekking heeft.