is toegevoegd aan uw favorieten.

Voorlezingen over de economie

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

heilrijke maatregelen af te weren en het welzijn van gansche bevolkingsgroepen te benadeelen.

De historie is vol voorbeelden van dergelijke tactiek. Op enkele sterk sprekende vestigen we de aandacht.

Reeds wezen wij er op hoe tegen L a s s a 11 e's voorslag in zake productieve coöperatie van Marxistische zijde felle oppositie gevoerd is. Niet, omdat men ontkende, dat die coöperatie aan onderscheidene arbeiders heil zal brengen, maar juist, wijl men, zulks erkennende, vreest dat daardoor het besef van klasse-eenheid zal worden verbroken.

Diezelfde gedragslijn ontmoeten we in de beoordeeling van het participatiestelsel, het deel hebben van de arbeiders in de bedrijfswinst. In heftige verontwaardiging heeft men over dit systeem den staf gebroken. Het artikel van Josefine Braun in de Neue Zeit noemt het „een geraffineerd middel voor een op de spits gedreven uitmergeling der arbeidskracht ten gunste van den ondernemer". Het hoofdpunt der aanklacht is dat aldus de scherpe strijdlust tegenover den patroon verzwakt, te veel toenadering gezocht wordt. Vooral echter dreigt het gevaar dat zoo eene klasse élite-arbeiders zal worden geschapen, bij wie het gevoel van saamhoorigheid met de prolelariërgenooten wordt afgestompt.14)

Om gelijke redenen werd het stukloon veroordeeld. Op het Internationaal congres, in 1891 te Brussel gehouden, werd eene resolutie aangenomen, waarin het stukloon onaannemelijk werd verklaard, wijl daardoor wrijvingen tusschen arbeiders in het leven worden geroepen en een deel der arbeiders in gunstiger positie wordt geplaatst.15)

Merkwaardig is ten slotte ook hetgeen voorviel bij de behandeling van het Agrarisch program op de sociaaldemocratische congressen in ons land. Daar werd van hoogst bevoegde zijde aangedrongen op vervallenverklaring van