Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

te geven, die de Russische school op ons maakte, niet slechts door haar heden, maar ook en vooral door haar verschieten, die ze opent, door de toekomst, die voor haar ligt, een toekomst van beschaving eener geheele menschheid.

We hebben zelfs in het voorafgaande vele onderwerpen onaangeroerd, gelaten, die toch ook van groote beteekenis zijn voor de komende algemeene ontwikkeling van dit volk. Want naast de nieuwe schoolvorm, waarvan we slechts in hoofdzaak den grondslag bespraken, staan immense pogingen der massa tot het bekomen van kennis en het verwerven van ontwikkeling en beschaving. Ze gaan er mee parallel en zouden elk voor zich behandeling verdienen. Reeds de strijd tegen het analphabetisme, waarop we met een enkel woord wezen, is een gigante poging van dit volk, dat steeds in het duister gehouden werd. Doch daarnaast staan nog de massa's instituten, door henzelve geschapen ter meerdere ontwikkeling, de bibliotheken, de leeszalen, de cursussen, de clubs, de volkshoogescholen, voordien groote onbekenden in dit groote onwetende land van Vadertje Czar. En we twijgen dan nog over de vele inrichtingen op kunstgebied, op tooneel en muziek en dans, op musea en verzamelingen, toegankelijk gemaakt voor de geheele bevolking en door hen thans gewaardeerd en bezocht.

Als men dan tracht te beseffen, welk een beteekenis dit alles zal kunnen krijgen met een basis van algemeene ontwikkeling zooals de arbeidsschool die geven zal, dan begint men eerst de beteekenis van het communisme te begrijpen voor de wereldbeschaving. Eerst dan dringt tot ons door dat de maatschappij werkelijk een tijdperk van kuituur tegemoet gaat, van ongedachten bloei en intensiteit, dat thans eerst de werkelijke heerschappij der beschaving aanbreekt.

Sluiten