Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

van eeuwige en onvergankelijke waarheid, een karakter dat mede toekomt aan de bespiegelende aranyakas en upanisads, die liet ware wezen van de dingen leeren, de laatste uitloopers van liet letterkundige scheppingsproces van wat men pleegt te noemen het Wedische tijdvak in de geschiedenis van Indië.

Bij de aldus reeds vroeg gecanoniseerde drie Wedas is nog een vierde te voegen, die mede in een lang vervlogen tijdperk, maar later dan de andere, als heilige overlevering, als (;ruti, is erkend. De liederen en spreuken, tot dezen vierden of Atharwaweda behoorende, zijn in taal wat jonger dan de Rgwedische en hebben eene andere sfeer van aanwending. Evenwel is hun inhoud, die voornamelijk bestaat uit bezweringsformulieren, tooverspreuken, geneeskrachtige mantras, philtra en dergelijken, zeker niet minder oud. Voor de beschavingsgeschiedenis van Indië, maar in niet mindere mate voor de algemeene ethnologie en voor folk-lore vloeit hier eene bron van de grootste waarde. Ook deze AVeda bezit zijne bijbehoorende brahmanas en upanisads.

Het is duidelijk dat er voor zulk eene omvangrijke gewijde litteratuur van zoo verschillende stadiën de arbeid van vele generaties van professioneele offerkenners noodig is geweest. De brahmanen hebben dien arbeid tot stand gebracht, natuurlijk niet, ik behoef het nauwelijks te zeggen, uit sluwe berekening om daardoor hunne suprematie over de massa's te grondvesten10), maar als vanzelf, immers voldoende aan eene behoefte, die werkelijk bestond." Bij de overgroote waarde,

10) Het ongegronde van die bewering springt in liet oog, wanneer men beproeft op analoge wijze te redeneeren ter verklaring van den

grooten eerbied, dien het andere heilige wezen in Indië geniet het

rund. Dat de brahmanen zich de hoogheid, die men hun toekent, gereedelijk laten aanleunen en er op staan als hun recht.... is m e n s c h e 1 ij k.

Sluiten