Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

beweging met bevredigende benadering voorstellen voor den korten tijd — slechts een paar eeuwen — waarover wij thans beschikken, ook voor langere tijden bruikbaar blijven? Het antwoord is ontkennend geweest. En op verschillende andere punten hebben de formules der astronomen de vorschende kritiek der wiskundigen niet kunnen doorstaan.

Nu zouden de astronomen zich daarvan niet zooveel aangetrokken hebben. Zuivere mathematische strengheid, mathematische volmaaktheid, is niet wat zij nastreven. Hun doel is de natuur te verklaren; en wanneer de natuur hunne berekeningen bevestigt, zullen zij het verwijt, dat die berekeningen niet volgens geheel strenge methoden zijn uitgevoerd, met gelatenheid dragen. Ook niet-convergeerende reeksen kunnen tot een juist resultaat voeren, zoo zij slechts met omzichtigheid worden gebruikt. In de laatste jaren hebben ook de wiskundigen , waarschijnlijk wel onder invloed van de astronomie, hoe langer hoe meer belangstelling in deze soort reeksen getoond, die zij nog kort geleden als onnut ter zijde lieten liggen.

Maar er is meer. De formules der klassieke methode zijn benaderingen, doch zuiver formeele. Zij geven weinig inzicht in het werkelijke karakter der beweging en veroorloven niet algemeen geldige gevolgtrekkingen er op te baseeren. En hier komt hetzelfde streven te voorschijn , dat de theoretische natuurkunde er toe bracht de formeele wetten te verlaten, om te trachten dieper in het innerlijke wezen der verschijnselen door te dringen.

De tijd ontbreekt mij om stil te staan bij de ontwikkelingsgeschiedenis der nieuwe methoden, ik wil alleen door een paar voorbeelden trachten duidelijk te maken

Sluiten