is toegevoegd aan uw favorieten.

Iets over Oud-Batavia

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Bosch de citadel is aangelegd. Te Weltevreden 1 ) nam Maarschalk Daendels de sleutels van het Kasteel over uit de handen van den Gouverneur-Generaal Wiese, en al spoedig stond het besluit vast om Batavia's Kasteel als Regeeringszetel op te geven: „de verpeste dampkring" van de stad werd ontvloden, het „zoolang verwenschte Kasteel" als bureau verlaten voor een groot huis aan het Molenvliet, hetwelk aan het Raadslid Van Riemsdijk had toebehoord, terwijl een nieuw Gouvernementshotel werd ontworpen „in de prolongatie O. waarts van het plein te Weltevreden", het witte Huis aan het Waterlooplein, waar bij den trapopgang nog in marmer de woorden gebeiteld staan: Daendels condidit, Du Bus erexit.

Inderdaad: Daendels condidit, - wij nazaten bouwen als het ware nog steeds voort op den hechten grondslag van diens nieuw opgetrokken regeeringsstelsel, en het is een goede gedachte geweest, dat toen den 29en Mei 1869 bij de feestviering van het 250-jarig bestaan van Batavia de eerste steen gelegd werd voor het standbeeld van den stichter der stad — hetgeen geschiedde door den Gouverneur Generaal Myer in tegenwoordigheid van Pangeran Mangkoe Negoro, van Pangeran Ngabehi, zoon van den Soesoehoenan van Solo en eenige andere aanzienlijke Javanen —, als plek werd gekozen het plein vóór het Regeeringsgebouw, Daendels stichting: Coen en Daendels — in onze gedachte behooren zij te zamen.

Weltevreden is onder Daendels, die zelf op Goenoengsarie woonde, het middenpunt geworden van de nieuwe stad Batavia, gelegen om het later door Du Bus ter herinnering aan 1815 Waterlooplein gedoopte veld, dat sedert is gebleven het hart van het militaire stadsdeel. Door Daendels werd bewesten de Tjiliwoeng het voormalig Buffelsveld vergroot met ettelijke bijgekochte perceelen en gemaakt tot een Indisch Champ de Mars; 2) het is nu ons Koningsplein. Ter vervanging van de afgebrande Stadskerk bestemde Daendels hier een plaats voor de later gebouwde Willemskerk, opgetrokken eenigermate in den trant van het oude Godshuis. Op den hoek van Rijswijk met het Molenvliet zette wederom Daendels tot verlevendiging van het gezelschapsleven de societeit de Harmonie 1) neder.

1) Plakaatboek XII 495 en XIV 157 vlg. 376 en 668. De Jonge XIII 299, 355, 411, 448.

Wat door het Gouvernement niet werd overgenomen van het oude landgoed Weltevreden, waaraan Kwitang annex was, werd verkocht aan Cranssen met den Pasar Senen, vgl. Levyssohn Norman. De Britsche heerschappij enz blz. 246. De Gouv. pasar te Weltevreden Pasar Baroe werd een dagelijksche pasar in 1872 (3tbl. no. 81) en de Pasar Senen werd in 187» bevrijd van het markt privilegie.

2) Plakaatb. XV, blz. 872/3.