is toegevoegd aan uw favorieten.

Kort begrip der algemeene geschiedenis. Voor jonge lieden.

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Gefchiedenis der Zweeden. V Tijdvak. 431

den door Gustaaf , zoo wel zijne foldaaten als hunne bevelhebbers, eerst behoorlijk gevormd. In de laatere eeuwen had men nog geen voorbeeld eener zoo geflrenge krijgstucht gezien, als in zijn leger gehandhaafd werd. Andere Volken befchouwden doorgaands den oorlog als een' tijd, waarin men veelerleije buitenfpoorigheden der foldaaten begunftigt, om hen deste gewilliger te doen ftrijden. Doch in Gustaafs leger waren zwelgerij, toomlooze woestheid en wreedheid tegen vijandige onderdaanen geheel onbekende zaaken ; en toen zijne foldaaten in den Duitfchen oorlog zich, door het bezetten van rijke Landen, deels daartoe lieten vervoeren , verzette hij zich met alle zijne magt daartegen. Zelfs in het plunderen van Heden, welke zij ftormenderhand hadden veroverd, moesten zij zekere maat houden. Want zeer zelden vond men een' groot' held en veroveraar, die zijnen vijand zoo veele blijken van menfchenliefde en grootmoedigheid gaf, als Gustaaf. Hij was bijna de eerfte vorst van laater tijden, die den oorlog met meer menschlijkheid en gemaatigdheid leerde voeren. Van tijd tot tijd verkreeg hij, in zijnen laatften oorlog , zeer veele vreemdelingen, Duitfchers, Engelfchen , Schotten, en anderen, onder zijn krijgsvolk, weiken hij allen met zijne Zweeden zeer eensgezind, en in zoo goede orde als dienstvaardig wist te houden. Hij was bij hunne wapenoefeningen tegenwoordig, kende de

dap-